Image: Leolintang/Shutterstock.com
Orbot il-ġemel tiegħek, imbagħad afda f’Alla
Jekk persuna ma tagħmel l-ebda sforz u tgħid biss li qed tafda f’Alla, il-fiduċja tagħha tkun vojta. Bl-istess mod, jekk tagħmel biss l-isforzi tagħha u tafda biss fihom, mingħajr ma tafda f’Alla, dawk l-isforzi wkoll ikunu vojta.
It-Torċa, 28.06.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com
L-Iżlam jgħallem li l-mezzi u r-riżorsi kollha li jeżistu fid-dinja huma fil-verità maħluqa minn Alla. Id-dawl tax-xemx, ix-xita, il-frott tal-art, l-intelliġenza tal-bniedem, l-għarfien, is-saħħa, il-ġid u kull barka oħra huma kollha rigali mingħand Alla. Għalhekk, min jemmen għandu jemmen li Alla huwa l-veru Sors ta’ kull effett u li l-mezzi kollha jaħdmu biss bir-rieda u l-permess Tiegħu, anke werqa, meta tiċċaqlaq, Alla jkun jaf dwarha.
Il-Koran Imqaddes jgħid: “Miegħu jinsabu ċ-ċwievet tal-għajb; u ħadd ħliefu ma jaf bihom. Huwa jaf b’dak kollu li hemm fuq l-art u fil-baħar, u ma taqax werqa li ma jafx biha, lanqas żerriegħa fid-dlamijiet tal-art, lanqas xi ħaġa ħadra jew niexfa li ma tkunx taħt il-protezzjoni effettiva Tiegħu.” (6:60)
U f’vers ieħor jgħid: “Intom ma tridux, ħlief jekk irid Alla Sid il-ħolqien.” (81:30)
L-użu tal-mezzi tad-dinja
L-Iżlam ma jipprojbixxix lill-bniedem milli juża l-mezzi tad-dinja; anzi, iħeġġeġ għal dan. Il-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, kien ifittex kura meta kien marid, jagħmel negozju u jieħu passi prattiċi fil-ħajja. Dan juri li l-użu tal-mezzi huwa parti mit-tagħlim tal-Iżlam.
Madankollu, l-Iżlam jgħallem ukoll li l-fiduċja vera m’għandhiex tkun fil-mezzi nfushom, iżda f’Alla li ħalaq dawk il-mezzi. Dan huwa l-kmand ta’ Alla li l-fidili għandhom jafdaw fih. Iżda xi nies jifhmuh ħażin u ma jużawx tajjeb il-mezzi u r-riżorsi li Alla ħalaq għalihom. Fil-fatt, li wieħed ma jużax il-mezzi disponibbli mhuwiex għaqli, għax dawn ukoll huma maħluqa minn Alla u għandhom jintużaw.
Għalhekk huwa wkoll importanti li l-ewwel il-bniedem għandu jagħmel xogħlu, imbagħad għandu jafda lil Alla. Dan ġara wkoll fi żmien il-Profeta Muħammad meta xi ħadd staqsa lill-Profeta Muhammad: “Għandi norbot il-ġemel tiegħi u mbagħad nafda f’Alla, jew inħallih ħieles u nafda f’Alla?”
Il-Profeta wieġeb: “Orbot il-ġemel tiegħek, u mbagħad afda f’Alla.”
Għandna nabbandunaw id-dinja?
Meta bniedem isir tant imwaħħad mal-ġid, il-kumditajiet u r-relazzjonijiet tad-dinja li jinsa lil Alla, dan huwa sinjal ta’ nuqqas ta’ gratitudni u traskuraġni spiritwali. Il-Koran jgħid: “Il-ħajja ta’ din id-dinja ma hijiex għajr tgawdija qarrieqa.” (Il-Koran, 57:21)
Dan ma jfissirx li wieħed għandu jabbanduna d-dinja, iżda li għandu jużaha bħala mezz biex jersaq eqreb lejn Alla u jikseb suċċess fil-ħajja eterna. Il-ġid, it-tfal, il-pożizzjoni u l-unur huma kollha barkiet mingħand Alla. Iżda jekk dawn jibdew ibiegħdu lill-bniedem mill-ubbidjenza lejn Alla, allura ma għandhomx jibqgħu l-iktar ħaġa importanti.
Il-Koran jgħid: “Għid: Jekk missirijietkom, uliedkom, ħutkom, in-nisa tagħkom, nieskom, il-ġid li ksibtu, il-kummerċ li tibżgħu li jmur lura, u djar li jogħġbukom huma aktar għeżież għalikom minn Alla… allura stennew sakemm Alla jasal għad-deċiżjoni Tiegħu. Alla ma jiggwidax lin-nies diżubbidjenti.” (9:24)
Dan il-vers juri li l-imħabba lejn Alla u r-reliġjon għandha tkun qabel kull imħabba oħra.
Il-ħidma tagħna u l-fiduċja f’Alla
Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya jispjega dan is-suġġett aktar u jgħid li, il-bniedem għandu dejjem iżomm mat-tjieba u l-pjetà u jafda f’Alla. Meta jagħmel hekk, l-ebda diffikultà ma tista’ tagħmillu ħsara vera.
Madankollu, il-fiduċja f’Alla ma tfissirx li wieħed jieqaf jieħu l-passi meħtieġa jew jagħmel l-isforz tiegħu. Tfisser li wara li jagħmel dak kollu li jista’, iħalli r-riżultat f’idejn Alla. Din hija t-tifsira vera tal-fiduċja f’Alla.
Jekk persuna ma tagħmel l-ebda sforz u tgħid biss li qed tafda f’Alla, il-fiduċja tagħha tkun vojta. U jekk tagħmel biss l-isforzi tagħha u tafda biss fihom, mingħajr ma tafda f’Alla, dawk l-isforzi wkoll ikunu vojta.
Agħmel ħiltek, imbagħad ħalli r-riżultat f’idejn Alla
Għandna nifhmu li kieku l-fiduċja kienet tfisser li wieħed jabbanduna kull azzjoni, allura t-talb, is-sawm u l-għemejjel tajbin ma kinux ikunu importanti. Kien ikun biżżejjed li wieħed jistqarr il-fidi tiegħu bil-kliem biss. Iżda nafu li Alla jixtieq minna li nagħmlu ħilitna kollha, imbagħad, inpoġġu l-fiduċja tagħna f’Alla u xejn ħliefu.
Għalhekk, it-tifsira vera tal-fiduċja hija li persuna tuża bis-sħiħ il-mezzi u l-opportunitajiet li Alla pprovdielha. Imbagħad iddur lejn Alla b’umiltà u tgħid: O Alla, jien għamilt dak kollu li kien fil-kapaċità tiegħi. Jekk għad hemm xi nuqqas, Inti stess irranġah. Aħfer in-nuqqasijiet tiegħi u agħti riżultat tajjeb lil dan ix-xogħol.
Nitolbu lil Alla biex jagħtina l-ħila nibqgħu sodi fil-fiduċja vera, ibierek kull ħidma kbira u żgħira tagħna b’riżultati tajbin u, jekk nagħmlu xi żball, jgħattih bil-grazzja u l-ħniena Tiegħu. Ammen.
Image: Zarai Moez/Shutterstock.com

Image: Creativa Images/Shutterstock.com
Image: Kentoh/Shutterstock.com
Image: Jo Panuwat D/Shutterstock.com
Image: Marian Weyo/Shutterstock.com
Image: Sufi/Shutterstock.com
Image: Azat1976/Shutterstock.com
Photo: Office of the President/Francis Debono
Image: Phovoir/Shutterstock.com
Photo: Facebook | Africanmediamalta
In her message to those present,
Image: Prostock Studio/Shutterstock.com
Image: DS Stories | Pexel.com
Image credit: Imad Alassiry | Unsplash
Image: ITTIGallery/Shutterstock.com


Image: Pressmaster/Shutterstock.com
Image: Cristian M Balate/Shutterstock.com
Image: Billion Photos/Shutterstock.com
Image: Fox_Ana/Shutterstock.com

Image: TouchingPixel/Shutterstock.com
Ir-rażan, id-djalogu, l-għaqda u l-fiduċja f’Alla
Image: Jamie Jay/Shutterstock.com
Image: PeopleImages/Shutterstock.com