From Division to Unity and Peace

Posted on September 20, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Foto Sale/Shutterstock.com

MINN FIRDA GĦAL GĦAQDA U PAĊI

It-Torċa, 20.09.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Jista’ xi ħadd jimmaġina kemm tkun kbira t-tbatija ta’ persuna li jkollha uġigħ f’xi parti minn ġisimha? Kemm tkun affettwata b’mod negattiv il-ħajja ta’ persuna bħal din meta jkollha uġigħ, tbatija u diffikultajiet kontinwi?

Bla dubju, kull persuna f’sensiha tifhem li uġigħ f’parti waħda tal-ġisem jista’ jagħmel lill-ġisem kollu bla kwiet, imdejjaq u bla tama. Għalhekk, jekk uġigħ f’parti waħda tal-ġisem tal-bniedem iġiegħel lill-ġisem kollu jbati, allura x’jista’ jkun l-istat li ma nistgħux nimmaġinaw ta’ dinja li qed tiffaċċja mhux kunflitt wieħed, mhux tnejn, mhux tlieta, iżda ħafna kunflitti, gwerer u firdiet?

Analiżi qasira tas-sitwazzjoni globali tal-lum tagħmilha ċara ħafna li qed ngħixu f’dinja maqsuma, miksura, mifruda u mimlija kunflitti; dinja fejn il-paċi tinstab mhux ħafna; dinja fejn ir-firdiet u n-nuqqas ta’ qbil saru parti mill-ħajja ta’ kuljum; dinja li bil-qawwa kollha qed tixtieq għall-għajn tal-paċi u għad-dawl tas-serenità.

Stampa xokkanti tal-istat tad-dinja

Is-sitwazzjoni tad-dinja mhijiex biss dak li naraw fuq l-iskrins tat-televiżjoni tagħna kuljum; fil-fatt, hija ferm agħar milli nistgħu nimmaġinaw jew nifhmu. Rapport riċenti ppubblikat mill-Kumitat Internazzjonali tas-Salib l-Aħmar (ICRC), bit-titlu ‘Humanitarian Outlook 2026: A World Succumbing to War’, jippreżenta stampa xokkanti tal-istat tad-dinja.

Ir-rapport tal-ICRC huwa komprensiv. Skont is-sejbiet tiegħu, bħalissa d-dinja qed tiffaċċja diversi forom ta’ gwerra, inklużi kunflitti armati, ribelljonijiet u gwerer ċivili. Fil-qosor, ħafna pajjiżi madwar id-dinja qed jesperjenzaw vjolenza, instabbiltà u inkwiet b’xi forma jew oħra, u dan huwa ta’ tħassib serju għas-sitwazzjoni globali kollha.

Problemi ta’ tipi differenti

Hemm ħafna pajjiżi li qed jiffaċċjaw tipi differenti ta’ problemi u ribelljoni, iżda jirċievu ftit attenzjoni mill-midja u għalhekk rarament jiġu diskussi. Madankollu, is-sitwazzjoni globali kollha tibqa’ allarmanti.

Minbarra gwerer kbar li għaddejjin bħalissa fid-dinja, in-numru ta’ gwerer żgħar jew limitati, gwerer ċivili u kunflitti huwa bejn ħamsin u sittin. B’mod ġenerali, hemm aktar minn mitt pajjiż jew reġjun fid-dinja li jistgħu jiġu deskritti bħala affettwati minn gwerra, gwerra ċivili, kunflitt, ribelljoni jew konfrontazzjoni armata.

Skont ir-rapport tal-ICRC, in-numru ta’ kunflitti armati kompla jiżdied, u laħaq madwar 130 fl-2024. Din iċ-ċifra hija d-doppju tan-numru rreġistrat biss ħmistax-il sena qabel, fl-2009. Aktar minn għoxrin kunflitt komplew għal aktar minn għoxrin sena, u b’hekk ġenerazzjonijiet sħaħ ma jafu xejn ħlief il-gwerra. Bħalissa, aktar minn 204 miljun persuna jgħixu f’żoni taħt kontroll sħiħ jew ikkontestat ta’ gruppi armati.

Meta d-difiża tiġi qabel il-bniedem

Hija wkoll traġedja umana ta’ wġigħ li, minflok ma tonfoq fuq il-ġid tal-bniedem, id-dinja qed tonfoq ammonti enormi ta’ flus f’isem id-difiża. Skont l-Istitut Internazzjonali għar-Riċerka dwar il-Paċi ta’ Stokkolma (SIPRI), fl-2024 intefqu ammont xokkanti ta’ US$2.71 triljun fuq il-militar, li żdied għal US$2.88 triljun fl-2025.

Din in-nefqa militari li qed tikber qed tieħu riżorsi li huma essenzjali għall-ġid soċjali u umanitarju, bħall-edukazzjoni, il-kura tas-saħħa, it-tnaqqis tal-faqar, il-provvista tal-ħtiġijiet bażiċi u l-protezzjoni tal-ambjent. Skont in-Nazzjonijiet Uniti, huwa stmat li hemm bżonn ta’ US$93 biljun fis-sena biex il-ġuħ fid-dinja jintemm sal-2030.

Dawn iċ-ċifri juru b’mod ċar il-prijoritajiet tad-dinja kumplessa li ngħixu fiha, fejn relattivament ftit jintefaq biex tiġi salvata l-umanità, filwaqt li ġid enormi jintefaq fuq il-qerda tagħha. Dan l-iżbilanċ kbir juri li d-dinja qed timxi lejn aktar gwerer, mhux lejn il-paċi.

Ir-responsabbiltà kollettiva tal-umanità kollha

Il-Kap tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana, waqt li kien qed jitkellem dwar l-istat attwali tal-affarijiet fid-dinja, qal li jekk dawn il-gwerer ikomplu, il-qerda u t-telf ta’ ħajjiet se jkunu akbar minn kull ħaġa li qatt rajna fl-istorja tal-bniedem. Il-qerda mhux se tibqa’ limitata għal ġenerazzjoni waħda, iżda, il-ġenerazzjonijiet futuri wkoll se jġorru l-konsegwenzi tagħha.

Għalhekk, hija r-responsabbiltà kollettiva tagħna li nħallu warajna dinja li fiha wliedna u l-ġenerazzjonijiet futuri jkunu jistgħu jgħixu fil-paċi. Irridu naraw li l-azzjonijiet tagħna tal-lum ma jikkawżawx tbatija lit-tfal ta’ għada minħabba n-nuqqasijiet tagħna. Inkella, huma jkollhom raġun iżommuna responsabbli talli ħallejniehom dinja maħkuma mill-fjammi u l-kunflitti.

Iż-żminijiet li qed ngħixu fihom jitolbuna nsaħħu r-rabtiet tagħna ma’ Sidna u ma’ xulxin. Irridu nibnu pontijiet ta’ mħabba, solidarjetà u fehim, minflok ħitan ta’ mibegħda, ostilità u firda. Irridu nagħtu preċedenza lill-għaqda fuq il-firda u nagħmlu ħilitna biex innaqqsu l-firdiet li qed jikbru bejn il-popli u n-nazzjonijiet.

Fuq kollox, irridu nħabirku biex ngħixu skont l-ogħla valuri morali u l-ogħla virtujiet, sabiex kliemna u għemilna jkunu ta’ kontribut għal dinja aktar ġusta, paċifika u mimlija kompassjoni.

Nagħlaq b’appell mill-qalb u talba għall-umanità mill-Kap tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana, li talab:

“Jalla l-umanità tifhem l-urġenza ta’ dan il-mument, titla’ ’l fuq mid-differenzi fit-twemmin, fl-ideoloġija u fir-reliġjon, u taħdem flimkien għall-ġustizzja u l-kompassjoni. Jalla s-sħab mudlam tal-gwerra li jinsab fuq l-umanità jinfirex, u jerġa’ jidher sema sabiħ u paċifiku mibni fuq l-imħabba, it-tolleranza, il-fraternità u s-sagrifiċċju.” Ammen.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Defence, Defence budget, Division, Firda, Humanitarian outlook, hunger, ICRC, Imam, Imam Malta, Islam, It-Torċa, L-Għaqda, Malta, Maltese, Military, Military Expenditure, Muslims, Paċi, Peace, Poverty, Quran, SIPRI, UN, United Nations, Unity, War, World | Leave a comment

The Status of Mary (Hazrat Maryam) in Islam

Posted on September 17, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Posted in Ahmadiyya Malta, Interviews, TV interviews | Tagged Ahmadiyya Malta, F Living Show, F Living TV, Imam, Imam Malta, Isa, Islam, Jesus, Jesus and Mary, Malta, Maltese, Marija, Marija fil-Koran Imqaddes, Mary, Maryam, Muslims, Quran, Ġesu | Leave a comment

An Ideal Family Life: What keeps a family happy, strong, and united?

Posted on September 17, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Posted in Ahmadiyya Malta, Interviews, Radio interview, www.ahmadija.org.mt | Tagged Ahmadiyya Malta, an ideal family, faith, Family, Family Life, Fimilja, husband, Il-familja, Islam, Laiq Ahmed Atif, Malta, Maltese, MG KAFE, Muslims, Peace, Quran, Radju Malta, Religion, society, wife, Woman, Women | Leave a comment

Why do some young people vandalize private property and cars?

Posted on September 15, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image:Talk.mt

Għaliex xi żgħażagħ jagħmlu ħsara lill-proprjetà u l-karozzi privati?

It-Torċa, 13.09.2026 | IMAM Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Fl-aħħar xhur u ġimgħat, il-midja rrappurtat inċidenti f’ċerti żoni ta’ Malta, partikolarment f’Swieqi, li jinvolvu xi żgħażagħ jagħmlu ħsara lil proprjetà u karozzi privati. X’inhi l-psikoloġija wara li wieħed jagħmel ħsara lill-proprjetà u l-affarijiet pubbliċi jew privati? Għaliex xi żgħażagħ jagħmlu dan u x’jieħdu minn dan kollu?

Naħseb li dawk it-turisti żgħażagħ li jagħmlu ħsara lill-karozzi u lill-proprjetajiet waqt li jkunu fuq vaganza jistgħu jagħmlu dan għal diversi raġunijiet, fosthom li jkunu fis-sakra jew jużaw l-alkoħol b’mod bla kontroll, li jdgħajjef il-ġudizzju tagħhom. Jistgħu jaħsbu li jinsabu ’l bogħod minn darhom, li ħadd ma jafhom, u li mhux se jkun hemm konsegwenzi għall-azzjonijiet mhux mixtieqa tagħhom.

Xi kultant, is-sens ta’ anonimità tista’ twasslhom biex jagħmlu dawn l-atti kriminali. F’okkażjonijiet oħra, jista’ jkun minħabba “peer pressure”, kultura li tipprova tidher “cool”, it-tfittxija għall-eċitament, li jippruvaw jimpressjonaw lil oħrajn, jew il-pressjoni tal-midja soċjali u x-xewqa għal likes, li kollha jistgħu jħeġġuhom iġibu ruħhom b’mod antisoċjali.

Barra minn hekk, fatturi bħall-għira, il-faqar jew nuqqas ta’ dak li wieħed għandu bżonn, il-preġudizzju, il-benesseri mentali, u mġiba bla kontroll jistgħu wkoll jikkontribwixxu biex in-nies jagħmlu ħsara lil oħrajn jew lill-proprjetà tagħhom. Xi nies jistgħu jaħsbu li meta jkunu fuq vaganza, jistgħu jagħmlu dak kollu li jridu; li huma ħielsa minn kull dmir u responsabbiltà soċjali u ċivika; u li huma indipendenti mil-limitazzjonijiet morali u soċjali.

Il-kawża ewlenija ta’ mġieba ħażina

L-Iżlam jiggwidana li mġibiet bħal dawn jistgħu jidħlu fil-ħajja ta’ persuna meta din tinsa lill-Mulej tagħha. Jekk dejjem niftakru li Alla li Jara Kollox qed jarana u li se nkunu mitluba nagħtu tweġiba għal kull għemil, allura mġiba bħal din tista’ tiġi evitata. Li tivvjaġġa lejn art barranija jista’ jipproteġi lil xi ħadd mill-għajnejn tal-ġenituri jew mill-ġudizzju tas-soċjetà, iżda qatt ma jista’ jipprovdilu kenn mill-ħarsa ta’ Alla. Qatt ma jistgħu jaħbu xejn minn quddiem il-Mulej tagħhom. Alla jgħid fil-Koran Imqaddes:

“Huwa tabilħaqq jaf dak kollu li hu sigriet u dak li hu l-aktar moħbi.” (20:8)
“Tassew li ma hemm xejn moħbi minn Alla, la fl-art u lanqas fis-sema.” (3:6)
“Alla jaf dak kollu li taħbu u dak kollu li tikxfu.” (16:20)

It-tifsira hija ċara li xejn ma jista’ jinħeba minn Alla. Anke jekk il-kameras CCTV tad-dinja jonqsu milli jaqbdu l-azzjonijiet ta’ xi ħadd, huma ma jistgħux jaħarbu mill-ħarsa Divina. Alla jaf dak kollu li nagħmlu, kull fejn u kull meta nagħmluh, kemm jekk fid-dawl kif ukoll jekk fid-dlam.

It-twissija Divina

Barra minn hekk, Alla jfakkarna li mhux biss l-azzjonijiet tagħna huma magħrufa minnu, iżda wkoll dak li jgħaddi minn moħħna u dak li hemm f’qalbna: “Huwa jaf sew b’kulma jgħaddi minn moħħkom u b’kulma hemm f’qlubkom.” (Il-Koran, 67:14)

Alla li Jista’ Kollox jiggwidana u jwissina wkoll li għandna dejjem noqogħdu attenti għal kull azzjoni u kull għemil tagħna, għax xejn mhu moħbi minnu, kemm fl-art kif ukoll fis-smewwiet. Huwa jgħid:

“Wissihom: ‘Sew jekk taħbu dak li għandkom fi qlubkom, u sew jekk tikxfuh, Alla jaf bih; u Huwa jaf b’dak kollu li hemm fis-smewwiet u b’dak kollu li hemm fl-art. Alla fuq kollox Setgħan.’” (Il-Koran, 3:30)

Is-sistema interna ta’ twissija u responsabbiltà

Barra minn hekk, l-Iżlam jipprovdi qafas qawwi għaliex ma jgħidx biss, “Tħallix li tinqabad.” Pjuttost, ifittex li jiżviluppa kuxjenza interna li tibqa’ attiva anke meta ħadd ma jkun qed iħares. Sakemm din is-sistema interna ta’ twissija tibqa’ attiva, nibqgħu fit-triq it-tajba. Anke meta ħsibijiet sataniċi bħal dawn jidħlu f’moħħna, is-sistema interna ta’ responsabbiltà tagħna mill-ewwel tqajjem l-allarm u tixgħel il-bozza ħamra interna, u ġġegħelna nieqfu.

Peress li Alla li Jista’ Kollox huwa Ħanin u Grazzjuż, u jħobb ħafna t-tjubija u jrid li l-qaddejja tiegħu jsiru ġusti u jimxu fit-toroq tat-tjubija u s-safa, Huwa bena fil-bnedmin sistema spiritwali li twissi kontinwament lill-persuna, sabiex tkun tista’ tevita t-toroq tal-ħażen u la tkun denja ta’ kastig f’din id-dinja u lanqas tiffaċċja l-għajb fil-Ħajja ta’ Wara. Meta jirreferi għal din l-istess sistema, Alla li Jista’ Kollox jgħid fil-Koran Imqaddes: “Tabilħaqq naħlef bir-ruħ li twaħħal fiha nnifisha.” (75:3)

Dan ifisser li l-kapaċità interna fil-bnedmin li twaħħal fihom infushom twissihom dwar il-ħażen, u tippermetti lill-kuxjenza tal-bniedem issir konxja mill-ħażin u tħeġġeġ lill-persuna titbiegħed minnu.

Fil-qosor

Bħala konklużjoni, jekk dejjem niftakru f’Alla u nżommu l-kuxjenza tagħna u s-sistema ta’ allarm divina li għandna ġewwa fina attivi, qatt ma naqgħu f’għemil ħażin, irrispettivament miċ-ċirkustanzi tagħna, kemm jekk qed ngħixu f’pajjiżna jew qed inżuru pajjiż ieħor bħala turisti għal ftit jiem. Hekk biss jista’ dan it-tip ta’ mġiba antisoċjali u kontra d-dmirijiet ċiviċi tiġi miġġielda b’mod effettiv u tinżamm il-paċi tas-soċjetà.

Ftakar, Alla jaf kollox, kull ħaġa moħbija u anke l-aktar sigrieti profondi.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, alkoħol, Imam, Imam Atif, Imam Malta, Islam, It-Torċa, Laiq Ahmed Atif, Malta, Maltese, Muslims, peer pressure, Quran, Swieqi, vandaliżmu, żgħażagħ | Leave a comment

Id-Dawl 104

Posted on September 14, 2026 by Laiq Ahmed Atif

ID-DAWL 104 — AUGUST 2026

Id-Dawl 104 Download

Posted in Id-Dawl, Id-Dawl Magazine | Tagged Ahmadiyya Malta, Id-Dawl, Id-Dawl Magazine, Islam, Laiq Ahmed Atif, Malta, Maltese, Muslims, Quran | Leave a comment

Peace is a Treasure for Humanity

Posted on September 14, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Afotostock/Shutterstock.com

Il-paċi hija teżor għall-umanità

In-Nazzjon, 09.09.2026| IMAM Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Il-paċi mhijiex biss importanti, iżda hija wkoll teżor kbir għall-umanità. L-istorja tal-bniedem turi li kull meta jkun hemm paċi u kwiet fis-soċjetà, in-nies jimxu ’l quddiem u jkomplu jiksbu suċċess wara ieħor. Min-naħa l-oħra, meta s-soċjetà tgħaddi minn żminijiet diffiċli, mhux biss ma tavvanzax, iżda tmur lura. Huwa fatt li pajjiżi jew postijiet fejn hemm kunflitti qatt ma jistgħu jilħqu l-għanijiet tagħhom ta’ prosperità u tkabbir ekonomiku.

Għandna nifhmu b’mod tajjeb li kull pjan li nagħmlu ma jistax jirnexxi jekk ma jkunx hemm il-paċi.

Dak li qed jiġri fid-dinja llum juri li għad hemm ħafna xogħol x’jsir biex ikun hemm paċi u armonija fid-dinja. Is-sitwazzjoni fil-Lvant Nofsani, fl-Iran, fis-Sudan, fl-Afganistan, fis-Somalja u f’ħafna pajjiżi oħra turi biċ-ċar li mingħajr paċi, is-soċjetajiet ma jistgħux jimxu ’l quddiem.

Il-ħtieġa li nitkellmu dwar il-paċi f’Malta

Xi wħud jistgħu jgħidu li Malta hija pajjiż paċifiku u, bil-grazzja ta’ Alla li Jista’ Kollox, aħna m’għandniex dawn il-problemi. Allura għaliex il-paċi hija importanti għalina?

L-ewwel u qabel kollox, nitlob lil Alla l-Ħanin biex dejjem iberik lil pajjiżna, biex dejjem ingawdu paċi, biex in-nies kollha jgħixu fl-għaqda, fl-armonija u f’ambjent ta’ ħbiberija, u biex qatt ma niffaċċjaw problemi bħal dawn f’pajjiżna. Ammen.

Madankollu, irridu nifhmu wkoll li qed ngħixu f’dinja fejn dak li jiġri f’pajjiż jew reġjun wieħed jista’ jaffettwa lil kulħadd, u xi kultant anke lid-dinja kollha, kif ġara fil-kunflitt bejn l-Istati Uniti u l-Iran. Ħadd ma seta’ jimmaġina li dan kien se jkollu effett daqshekk kbir fuq l-ekonomija dinjija.

Dan juri biċ-ċar li l-pajjiżi kollha għandhom ikomplu jaħdmu u jistinkaw kemm għall-paċi fil-pajjiż tagħhom kif ukoll għall-paċi internazzjonali, għax it-tnejn għandhom effett fuq il-pajjiżi u n-nies madwar id-dinja.

Il-paċi tiġi l-ewwel f’kull ċirkustanza

Il-Koran Imqaddes jagħti importanza kbira lill-paċi. Jgħid li anke waqt gwerra, jekk naħa waħda tkun trid il-paċi, in-naħa l-oħra għandha wkoll taċċetta l-paċi u tafda f’Alla. Anke jekk ikun hemm il-biża’ li l-għadu jista’ jkun qed iqarraq, xorta waħda għandha tingħata prijorità lill-paċi. Il-Koran Imqaddes jgħid:

“Jekk (l-għedewwa) imilu lejn il-paċi u s-sliem, imxi int ukoll lejn il-paċi, u afda f’Alla. Żgur li Huwa dak li jisma’ kollox u jaf kollox. Iżda jekk ikollhom il-ħsieb li jqarrqu bik (u ma kinux sinċieri għall-paċi), tabilħaqq Alla huwa biżżejjed għalik.” (8:62–63)

Dawn il-versi, minbarra li jgħallmu prinċipju importanti dwar kif isiru ftehimiet ta’ paċi, juru wkoll x’inhu l-iskop veru tal-gwerra. Huma jgħallmu li l-gwerra għandha ssir biss biex tinżamm il-paċi, u mhux għal interessi personali, skopijiet moħbija jew biex wieħed juri s-saħħa militari tiegħu, kif naraw f’ħafna kunflitti u gwerer ta’ żmienna.

Għalhekk, jekk poplu li jkun kien qed jiġġieled jitlob il-paċi, il-poplu l-ieħor għandu jwaqqaf il-ġlied u jagħmel il-paċi miegħu. Anke jekk ikun hemm il-possibbiltà li l-għadu jkun qed jitlob il-paċi biex iqarraq jew biex jikseb aktar ħin, dan m’għandux iżomm lill-oħrajn milli jaċċettaw il-paċi. Dan juri li dak li jixtieq l-Iżlam huwa biss il-paċi u jistieden lill-bnedmin jagħmlu kull sforz biex jistabbilixxu u jżommu l-paċi.

Għaliex il-paċi hija daqshekk importanti?

Il-paċi hija importanti għax tippermetti lill-individwi, lill-komunitajiet u lill-pajjiżi jgħixu, jikbru u javvanzaw mingħajr il-biża’ kontinwa tal-kunflitti jew tal-vjolenza. Il-paċi tiżgura s-sigurtà tan-nies u toħloq ambjent fejn kulħadd jista’ jgħix mingħajr biża’ ta’ gwerra, kriminalità jew vjolenza.

Il-paċi tgħin ukoll lis-saħħa mentali u emozzjonali. Dan huwa importanti ħafna fi żmienna, meta naraw tant każijiet ta’ problemi tas-saħħa mentali u ta’ persuni li jagħmlu ħsara lilhom infushom, kemm lokalment kif ukoll madwar id-dinja. Li tgħix fil-paċi jnaqqas l-istress, l-ansjetà u t-trawma, u jgħin lin-nies jgħixu ħajja aktar b’saħħitha u aktar ferħana, li kull bniedem jistħoqqlu.

Il-paċi tipprovdi wkoll opportunitajiet u faċilitajiet għall-edukazzjoni u għall-kura tas-saħħa. Mingħajr paċi, kif jistgħu t-tfal jattendu l-iskola? U kif jistgħu n-nies jirċievu kura medika? Is-sitwazzjoni f’Gaża hija prova ċara ta’ dan, fejn eluf ta’ tfal tilfu l-edukazzjoni tagħhom minħabba l-gwerra, filwaqt li eluf ta’ persuni morda u midruba ma setgħux jirċievu kura medika.

Il-paċi tipproteġi wkoll l-ambjent. F’soċjetà paċifika, in-nies jistgħu jippjanaw aħjar kif jieħdu ħsieb l-ambjent. Il-paċi tagħmilha aktar faċli biex jiġu mħarsa r-riżorsi naturali u biex l-isfidi ambjentali jiġu indirizzati flimkien.

Barra minn hekk, il-paċi toħloq ambjent fejn l-ekonomija tista’ tikber. In-negozji jistgħu jaħdmu aħjar, jiżdiedu l-investimenti u jinħolqu aktar opportunitajiet ta’ xogħol f’soċjetajiet stabbli u paċifiċi.

Il-paċi ssaħħaħ ukoll ir-relazzjonijiet u tħeġġeġ il-fiduċja, il-kooperazzjoni, ir-rispett u l-fehim bejn l-individwi, il-komunitajiet, is-soċjetajiet u l-pajjiżi. Il-paċi tiggarantixxi d-drittijiet bażiċi tal-bniedem, tħeġġeġ l-iżvilupp, tippromwovi l-kultura, toħloq futur aħjar, u l-benefiċċji tagħha huma ħafna aktar.

Fil-qosor, il-paċi hija l-pedament ta’ soċjetà kuntenta u ta’ suċċess. Hija tgħin lin-nies jgħixu fis-sigurtà, jitgħallmu, jaħdmu, jibnu relazzjonijiet tajbin u jagħtu sehem pożittiv lid-dinja. Meta nippromwovu l-paċi fil-ħajja ta’ kuljum tagħna, inkunu qed ngħinu biex noħolqu futur aħjar għal kulħadd.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Humanity, Humanity First, In-Nazzjon, Islam, Laiq Ahmed Atif, Malta, Maltese, Paċi, Peace, Quran | Leave a comment

Why should we have attachment with God?

Posted on September 13, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Mohd Shukri Mohd Yassin/Shutterstock.com

GĦALIEX GĦANDNA JKOLLNA RABTA MA’ ALLA?

It-Torċa, 06.09.2026 | IMAM Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Huwa prinċipju komuni li ma jkunx hemm rabta jew relazzjoni ma’ xi ħadd mingħajr raġuni. Wara kull relazzjoni hemm xi realtà jew raġuni. Kemm jekk għandna relazzjoni mal-ġenituri tagħna, ma’ wliedna, mal-qraba tagħna, mal-ġirien tagħna, mal-ħbieb tagħna, mal-kollegi tal-iskola jew tax-xogħol, kull relazzjoni għandha xi ħaġa marbuta magħha.

Għalhekk tqum il-mistoqsija: għaliex għandna jkollna rabta ma’ Alla? X’inhi r-realtà tar-rabta ma’ Alla? X’inhu l-għan tagħha u x’benefiċċju għandha? X’inhi l-importanza li nkunu qrib Alla, u kif nistgħu niksbu din il-qrubija?

L-iktar ħaġa bażika hija li Alla huwa l-Ħallieq tagħna, dak li jipprovdilna, dak li jagħti l-mezzi biex iseħħu l-affarijiet, u dak li jieħu ħsiebna u jrabbinna. Għalhekk, bħala gratitudni għall-ġid li jagħmlilna, huwa meħtieġ li jkollna rabta ma’ Dak li jagħtina dan il-ġid.

Bl-istess mod kif inħobbu u jkollna rabta ta’ mħabba mal-ġenituri tagħna għaliex huma tawna l-ħajja u rabbewna, jekk huwa meħtieġ li jkollna rabta magħhom bħala gratitudni għall-ġid li għamlulna, allura ma għandux ikollna wkoll rabta ma’ Dak li ħalaq l-univers kollu u l-barkiet kollha li għandna?

It-tieni ħaġa hija li Alla l-Ħanin huwa s-sors ta’ kull ġid u l-għajn ta’ kull barka. Il-veru sors jinsab għand Alla, u l-barka tiġi mingħandu. Din tinkiseb meta wieħed jipprova jimxi fit-triq ta’ Alla, u bħala riżultat jikseb il-barkiet u l-qrubija Tiegħu.

Kif nistgħu niksbu l-qrubija ta’ Alla?

Il-qima u t-talb huma l-aħjar mezzi biex niksbu l-qrubija ta’ Alla. Meta persuna tqim lill-Ħallieq tagħha u waqt il-qima titlob minnu l-għarfien, il-fehim u l-għajnuna, Alla l-Għoli jgħin lill-qaddejja Tiegħu u jurihom it-toroq li jwasslu lejh.

Alla jgħid fil-Koran Imqaddes (29:70): “Dawk li jistinkaw għalina, żgur li niggwidawhom lejn it-toroq tagħna. Tassew, Alla huwa ma’ dawk li jagħmlu t-tajjeb.”

Jiġifieri, kull min jipprova jsib lil Alla bis-sinċerità kollha, żgur li jsib lil Alla. Kull min jipprova jsaħħaħ ir-rabta tiegħu ma’ Alla, Alla żgur jgħinu.

Imbagħad, biex niksbu l-qrubija ta’ Alla, huwa wkoll importanti ħafna li nagħmlu għemejjel tajbin. L-għemil tajjeb huwa barka kbira. Alla l-Ħanin ikun kuntent bl-għemil tajjeb u permezz tiegħu tinkiseb il-qrubija ta’ Alla.

Bħalma, biex titfejjaq minn marda wieħed irid itemm il-kura kollha tal-mediċina, għax jekk jieħu l-mediċina għal ftit jiem u mbagħad jieqaf, din ma tagħmilx l-effett tagħha, bl-istess mod, biex tinkiseb il-qrubija ta’ Alla, huwa meħtieġ li l-għemejjel tajbin jitkomplew sal-aħħar, tul il-ħajja kollha.

Mhuwiex biżżejjed li wieħed jagħmel għemejjel tajbin għal ftit jiem u mbagħad jidħol fil-ħajja tad-dinja u jaqa’ fid-dnub. Kif huwa meħtieġ li titlesta l-kura tal-mediċina, bl-istess mod huwa meħtieġ li titlesta l-kura tal-għemejjel tajbin, li tinfirex fuq il-ħajja kollha tagħna, sabiex ir-ruħ tkun kompletament imfejqa u r-ruħ tagħna tkun kompletament imsaħħa mill-barkiet ta’ Alla l-Ħanin.

Il-velenu tad-dnub

Flimkien mal-għemejjel tajbin, huwa wkoll meħtieġ li persuna tevita d-dnub. Għax id-dnub huwa bħal velenu. Jekk ikun hemm velenu fil-ġisem tal-bniedem jista’ jibqa’ ħaj? Żgur li le. Bl-istess mod, jekk ikun hemm velenu tad-dnub, ir-ruħ tal-bniedem imut.

Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana jispjega dan u jgħid li, ftakru sew li d-dnub huwa velenu li, meta persuna tiekol minnu, tinqered. U mhux biss tinqered, iżda titlef ukoll il-qrubija ta’ Alla u ma tibqax denja li tirċievi din il-barka. Iktar ma persuna tkun involuta fid-dnub, iktar titbiegħed minn Alla. U d-dawl li kellu jasal għandha permezz tal-qrubija ta’ Alla jibqa’ jitbiegħed minnha. Hija tidħol fid-dlam u ssir vittma ta’ kull xorta ta’ problemi u diffikultajiet.

Iżda biex Alla jsalvana minn dan ir-riżultat perikoluż, Alla l-Għoli pprovda wkoll mezz. Jekk persuna tuża dan il-mezz, tkun tista’ tevita dan il-qiegħ tal-qerda u terġa’ tikseb il-qrubija ta’ Alla.

X’inhu dan il-mezz? Li nduru lura lejn Alla u nagħmlu indiema sinċiera.

Jiġifieri, jekk isir dnub, li huwa parti min-natura tal-bniedem, dan ma jfissirx li wieħed għandu jibqa’ jagħmel dnub wara l-ieħor. Pjuttost, għandu minnufih idur lejn Alla bl-indiema, jitlob il-maħfra Tiegħu, jitnaddaf minn dak id-dnub u mbagħad jerġa’ jimxi fit-toroq li jwasslu għall-qrubija ta’ Alla u għal rabta aktar qawwija miegħu.

Ir-rabta ma’ Alla

Ir-rabta ma’ Alla hija barka kbira ħafna. Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana jesprimi dan fil-poeżiji tiegħu b’dan il-mod:

Dawk il-ħżiena qatt ma jsibu għajnuna mingħand Alla;

Hu qatt ma jħalli lill-ġusti u vera qaddejja Tiegħu jintilfu.

Dawk biss ikunu qrib Tiegħu li jitilfu lilhom infushom;

Dawk egoisti ma jsibux triq lejn il-preżenza għolja Tiegħu.

Din hi l-unika triq, għażiż tiegħi, biex titlob li tkun qrib Tiegħu:

Fittex biss l-Għajnuna Tiegħu u ħalli kull mezz ieħor warajk!

Nitolbu lil Alla l-Ħanin biex iżidna fir-rabta tagħna miegħu, jagħtina l-ħila nagħmlu għemejjel tajbin, u jżommna dejjem ’il bogħod mit-toroq tad-dnub, filwaqt li jżidna fil-ġustizzja u fit-tjieba. B’hekk, inkunu wirtu l-barkiet ta’ Alla f’din id-dinja, u fil-ħajja li ġejja nkunu werrieta tal-Ġonna eterni Tiegħu. Ammen.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Alla, Allah, art, Books, God, Islam, Laiq Ahmed Atif, Malta, Maltese, Muslims, politics, Quran, travel | Leave a comment

How to Protect Ourselves from Satan

Posted on August 30, 2026 by Laiq Ahmed Atif

iStock.com/Stanciuc

Kif Nipproteġu lilna Nfusna mix-Xitan

It-Torċa, 30.08.2026 | IMAM Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Ix-Xitan ilu għadu tal-bniedem mill-bidu nett u dejjem se jibqa’ għadu tiegħu. L-għadwa tax-Xitan mhijiex ġlieda fejn jiġi quddiem il-bniedem u jiġġieled miegħu wiċċ imb wiċċ. Minflok, juża diversi skużi, qerq u inganni, kif ukoll it-tentazzjonijiet tal-ħajja. Huwa jipprova jqajjem ix-xewqat u l-egoiżmu tal-bniedem, u ftit ftit iwasslu biex jitbiegħed mill-għemejjel tajbin u jersaq lejn il-ħażin.

Alla l-Ħanin jiġbed l-attenzzjoni tal-fidili lejn dan u jgħidilhom biex dejjem ikunu attenti mill-attakki tax-Xitan. Alla li Jista’ Kollox jispjega li anke meta persuna taċċetta l-fidi, ix-Xitan ma jħallihiex waħedha. Hu jibqa’ jipprova jqarraq biha u jtellifha mit-triq it-tajba. Alla jgħid fil-Koran Imqaddes:

“Intom li temmnu, timxux fil-passi tax-Xitan. Min jimxi fil-passi tiegħu għandu jkun jaf li Xitan jwassal lin-nies għal dak li hu faħx, immorali u ċarament ħażin. Kieku ma kienx għall-grazzja u l-ħniena ta’ Alla fuqkom, ħadd minnkom qatt ma kien ikun safi u pur. Iżda Alla jsaffi u jippurifika lil min irid Hu. Alla jisma’ kollox u jaf kollox.” (Il-Koran, 24:22)

Il-bibien tal-ħniena u tal-grazzja ta’ Alla

Ħafna nies jaqgħu fin-nassa tal-inganni tax-Xitan u jisimgħu dak li jgħidilhom, u b’hekk jitbiegħdu mit-triq it-tajba. Għalhekk, il-periklu tax-Xitan huwa periklu kbir ħafna. Hija biss il-grazzja speċjali ta’ Alla li tista’ ssalva lill-bniedem minn dan il-periklu kbir.

Fl-aħħar ta’ dan il-vers, Alla jagħti lill-fidili serħan il-moħħ billi jiddeskrivi lilu nnifsu li, “Alla huwa Dak li jisma’ kollox.” Għalhekk, ħabbtu fuq il-bieb Tiegħu, sejħulu u ibqgħu sejħulu b’persistenza. Ibqgħu umli quddiemu fit-talb.

Għalhekk, dejjem dur lejn Alla meta jkollok bżonn. Dejjem fittex l-għajnuna Tiegħu biex jipproteġik mill-attakki tax-Xitan. Dejjem inżel għarkopptejk quddiem Sidek, u itolbu jipproteġik minn kull ħażen, immoralità u għemil bla ħniena li Satana jħajrek tagħmel.

Kull darba li ssejjaħ lill-Mulej tiegħek, issib il-bibien tal-ħniena u tal-grazzja Tiegħu miftuħin beraħ għalik. Huwa jipproteġik minn Xitan u minn kull ħażen li jipprova jħajrek għalih. Għax Alla jisma’ kollox, Alla huwa Ħanin, u Alla għandu setgħa fuq kollox.

In-nases u l-inganni tax-xitan

Dan huwa minnu għax meta x-Xitan qal lil Alla li, jekk jingħata l-permess, se jattakka lill-bniedem minn kull naħa u jipprova jtellfu t-triq b’kull mezz. Iżda dawk li huma qaddejja veri u sinċieri ta’ Alla se jibqgħu protetti mill-attakki tiegħu. Il-pjanijiet u l-attakki tiegħu ma jkollhomx effett fuqhom. Iżda ħafna nies oħra se jimxu warajh.

Alla ta lix-Xitan il-permess biex jipprova jagħmel dan, iżda fl-istess ħin wissa li dawk li jagħżlu li jimxu wara x-Xitan se jkollhom il-kastig tal-Infern.

Meta Xitan talab il-permess mingħand Alla, Alla qallu b’mod ċar li l-qaddejja veri Tiegħu qatt mhu se jiġu mqarrqa mill-qerq u t-tentazzjonijiet tiegħu. Huma jibqgħu dejjem sodi fil-fidi tagħhom u jimxu fit-triq tas-sewwa. Alla jgħid fil-Koran Imqaddes: “Verament, li ma għandek ebda setgħa fuq il-qaddejja Tiegħi.” (15:43)

Fl-istess ħin, Alla li Jista’ Kollox bagħat il-profeti Tiegħu biex juru lill-bnedmin it-triq it-tajba. Għallimhom kif jirranġaw lilhom infushom u kif itejbu ħajjithom.

Kif nista’ nsir qaddej veru ta’ Alla?

Fidil veru għandu jistaqsi lilu nnifsu: Kif nista’ nsir wieħed mill-qaddejja sinċieri ta’ Alla?

Biex persuna ssir qaddejja sinċiera ta’ Alla, Alla tana t-triq fil-vers imsemmi hawn fuq: għandna nipproteġu lilna nfusna minn kull ħaġa li hija indeċenti, ħażina, vojta, bla siwi jew li Alla ma jħobbx.

Min jipproteġi lilu nnifsu minn dawn l-affarijiet, il-ħniena ta’ Alla tippurifikah u jsaffih; u min jiġi purifikat minn Alla isir pur, piju u ġust. Meta persuna tasal għal din il-purità, ix-Xitan ma jkunx jista’ jersaq lejha bl-istess mod.

Għandna niftakru wkoll li l-attakk tax-Xitan ma jseħħx f’daqqa. Huwa jattakka ftit ftit. Huwa jista’ jdaħħal xi ħaġa żgħira u ħażina fil-qalb ta’ persuna u jġiegħelha taħseb: X’differenza tagħmel din il-ħaġa żgħira? Mhijiex dnub kbir.

Imbagħad dawn id-dnubiet żgħar jistgħu jsiru l-ewwel pass li jwassal lill-persuna lejn dnubiet akbar.

Mhuwiex biss serq jew qtil li għandhom jitqiesu bħala dnubiet kbar. Kull ħaġa ħażina li teqred il-paċi u s-serħan tal-komunità tista’ ssir ħażen kbir. Bil-mod il-mod, persuna tista’ titlef l-għarfien ta’ kemm dak li qed tagħmel huwa ħażin.

Timxux fil-passi tax-Xitan

Għalhekk, Alla li Jista’ Kollox jgħallimna li jekk irridu nsiru puri u jekk irridu niksbu l-pjaċir ta’ Alla, għandna nistinkaw kontinwament biex nibqgħu ’l bogħod mill-ħażin u ma nimxux wara l-passi tax-Xitan.

Fl-istess ħin, għandna dejjem infittxu l-protezzjoni ta’ Alla, nitolbuh jgħinna u nkomplu nippurifikaw lilna nfusna. Għandna nsejħu lil Alla kontinwament, f’kull ħin, u nitolbuh għall-għajnuna Tiegħu. Mingħajr l-għajnuna ta’ Alla, ma nistgħux nibqgħu siguri mill-attakki tax-Xitan.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Alla, Allah, bad, Devil, God, good, Iblis, il-Ħniena, Islam, It-Torċa, ix-Xitan, Malta, Maltese, Muslims, Peace, Quran, Satan, Servants of God, Sin, virtue, World | Leave a comment

Id-Dawl 103

Posted on August 30, 2026 by Laiq Ahmed Atif

ID-DAWL 103 — JULY 2026

Id-Dawl 103 Download

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Id-Dawl, Id-Dawl Magazine | Tagged Ahmadiyya Malta, Head Covering, Hijab, Id-Dawl, Id-Dawl 103, Id-Dawl Magazine, Il-Volontarjat, il-Ħiġab, Islam, Malta, Maltese, muslim girls, Muslim Woman, Muslims, Peace, Quran, scarf, Veil, Volunteering, Woman, Women | Leave a comment

Id-Dawl 102

Posted on August 30, 2026 by Laiq Ahmed Atif

ID-DAWL 102 — JUNE 2026

Id-Dawl 102 Download

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Id-Dawl, Id-Dawl Magazine | Tagged Ahmadiyya Malta, Id-Dawl, Id-Dawl 102, Id-Dawl Magazine, Il-vjolenza, Islam and musical instruments, Koran, l-Għan tal-Moskea, L-Istrumenti Mużikali, Malta, Maltese, Mosque, Music, Muslims, Musulmani, Peace, Purpose of a mosque, Quran, Violence | Leave a comment

Id-Dawl 101

Posted on August 30, 2026 by Laiq Ahmed Atif

ID-DAWL 101 — MAY 2026

Id-Dawl 101 Download

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Id-Dawl, Id-Dawl Magazine | Tagged Ahmadiyya Khilafat, Ahmadiyya Malta, Alla, Allah, Caliphat, Connection with God, digital paradox, digital world, God, Id-Dawl, Id-Dawl 101, Id-Dawl Magazine, Islam, Khalifa, Khilafat, Malta, Maltese, Muslims, Peace, Quran, System of Khilafat, techonology, World | Leave a comment

Id-Dawl 100

Posted on August 30, 2026 by Laiq Ahmed Atif

ID-DAWL 100 — APRIL 2026

Id-Dawl 100 Download

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Id-Dawl, Id-Dawl Magazine | Tagged Ahmadiyya Malta, Id-Dawl, Id-Dawl 100, Id-Dawl Magazine, Islam, Malta, Maltese, Muslims, Peace, Quran | Leave a comment

Where there is a will, there is always a way

Posted on August 27, 2026 by Laiq Ahmed Atif

MIN IRID, ISIB IT-TRIQ

In-Nazzjon, 26.08.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Fid-dinja nsibu u nirċievu ħafna rigali ta’ valur, imma għall-ġenituri l-isbaħ rigal huwa wliedhom, u b’mod speċjali għall-ommijiet, uliedhom huma l-aqwa rigal li qatt setgħu jirċievu. Darba qrajt qawl sabiħ li jgħid li, “Omm hija l-ewwel imħabba vera ta’ binha. Iżda għall-omm, iben huwa l-aħħar imħabba ta’ ommu.”

Kemm hu sabiħ. Bla dubju ta’ xejn kull omm tħobb lil uliedha bla għadd, tabilħaqq, aktar minnha nfisha. Għalhekk, il-kelma “l-aħħar” fil-qawl ta’ hawn fuq jista’ jinftiehem ukoll bħala l-akbar imħabba ħelwa u vera tagħha. U għaliex ma jkunx hekk? Għax uliedhom huma demmhom stess; huma parti minn ġisimhom u minn ruħhom, u l-ġenituri jħobbu lil uliedhom għax huma “biċċa waħda” minnhom.

Kif it-tfal huma l-akbar sors ta’ ferħ għall-ġenituri tagħhom, hekk ukoll it-tbatija u n-niket tagħhom huma l-akbar sors ta’ uġigħ għall-ġenituri. Din it-tbatija ssir saħansitra akbar meta l-ġenituri jsiru jafu li binhom jew binthom qed jużaw id-droga jew is-sustanza. Dan ifisser li wliedhom tilfu t-triq it-tajba u bdew jimxu fit-triq il-ħażina.

Il-vizzju tad-droga huwa bħal ħakk

It-triq tad-droga hija triq mudlama u mimlija tbatija, fejn f’kull pass l-uġigħ ikompli jiżdied. Fit-tfittxija għall-paċi, il-persuna tibqa’ ddur bla kwiet, imma l-paċi vera tibqa’ ħafna ’l bogħod. Il-persuna timxi f’mina mudlama biex issib id-dawl, iżda ssib li l-mina qatt ma tispiċċa.

Dawk li jużaw id-droga ħafna drabi jaħsbu li qed isibu serħan u mistrieħ, imma dan is-serħan temporanju fl-aħħar iwassal għal tbatija li tibqa’. Huwa bħal persuna li jkollha ħakk; meta tobrox il-post, tħoss serħan għal ftit ħin, imma wara ftit jibda joħroġ id-demm, u l-ħakk li kien jidher li qed jagħti serħan jinbidel f’ferita.

Iċ-ċerimonja annwali tal-Caritas

F’Ġunju kelli l-opportunità nattend iċ-ċerimonja annwali tal-gradwazzjoni ta’ Caritas Malta. Din iċ-ċerimonja annwali ssir biex tagħti rikonoxximent u kuraġġ lil dawk li, bil-kuraġġ, bid-dedikazzjoni, bit-talb u bil-għajnuna ta’ nies professjonisti, irnexxielhom jegħlbu d-dipendenza tagħhom fuq id-droga. Fl-istess ħin, twassal messaġġ lis-soċjetà li d-droga hija biss triq ta’ telf. Ma ġġib xejn ħlief qerda; mill-bidu sal-aħħar, toffri biss ħsara.

Storja ta’ omm ta’ uġigħ u qsim il-qalb

Matul iċ-ċerimonja smajna wkoll l-istorja ta’ omm li d-dinja tagħha nbidlet kompletament ta’ taħt fuq meta saret taf li binha kien qed juża d-droga. Kollox madwarha deher imfarrak. Kien mument ta’ xokk u konfużjoni għaliha. Imbagħad bdew ġejjin mistoqsijiet bla tmiem: Kif wasal sa hawn? Kien hemm xi nuqqas fit-trobbija tiegħi? Fejn żbaljajt? Kif ma ndunajtx qabel? Xi stajt għamilt aħjar? Għaliex ibni spiċċa priġunier ta’ dan il-vizzju? X’kien se jiġri minnu? Il-lista ta’ mistoqsijiet dehret li qatt ma kienet se tispiċċa.

Din l-omm irrakkontat li, “Minn hemm bdiet mixja iebsa, u twila… Għaddejna minn ħafna tbatija. Il-vizzju ma jolqotx biss lill-persuna li tkun qed tbati minnu — jolqot lill-familja kollha. Jisraq il-paċi tad-dar, iġib tensjoni kontinwa. Ibni sar bniedem ma nafuhx, u kellna nitgħallmu naċċettaw ir-realtà kif kienet, u ma nħarsux biss lejn id-dlam li ġabet magħha din il-problema, imma nfittxu dik ix-xrara żgħira ta’ tama.”

Qalet li, “kien hemm ġranet fejn kont inqum b’toqol kbir u norqod b’qalbi miksura. Kull darba li kien joħroġ mid-dar kont nistenna li nerġa’ narah lura. Kull telefonata kienet iġġib magħha mument ta’ paniku. Kont ngħix b’ansjetà kontinwa u biża’ ta’ x’kien ser jigri minn mument għall-ieħor.”

Iżda meta nduna li qabad it-triq il-ħażina, hu ħa pawża, ħaseb, evalwa, u ddeċieda li jibdel it-triq mid-droga lejn in-normalità. Min irid, isib it-triq. Sab il-bibien ta’ Caritas miftuħa u minn hemmhekk beda l-vjaġġ pożittiv u wasal fejn riedu.

Lezzjonijiet importanti minn din l-istorja vera u ħajja

Dan u ħafna stejjer oħrajn simili jiġbdu l-attenzjoni tagħna lejn xi lezzjonijiet importanti ħafna li rridu nitgħallmu.

L-ewwel nett, għandna nibnu relazzjoni b’saħħitha bejn il-ġenituri u wliedna, u nħeġġu djalogu regolari u miftuħ dwar l-isfidi u r-realtajiet ta’ madwarna. It-tfal għandhom jiġu mgħallma dwar il-ħsara u l-perikli tad-droga, kif ukoll dwar vizzji u problemi soċjali oħra.

It-tieni nett, it-tfal għandhom dejjem ikunu sensittivi għas-sentimenti tal-ġenituri tagħhom. Qatt m’għandhom jieħdu l-imħabba u s-sagrifiċċji tal-ġenituri tagħhom for granted. Minflok, għandhom jikbru bħala persuni responsabbli li jiddiskutu d-deċiżjonijiet importanti mal-ġenituri tagħhom, għax il-ġenituri huma l-aqwa gwida tagħhom u dawk li jixtiqulhom l-aħjar fil-ħajja.

It-tielet nett, it-tfal għandhom dejjem iżommu f’moħħhom li l-iżbalji u l-għażliet ħżiena tagħhom jistgħu jġibu uġigħ u tbatija kbira lill-ġenituri tagħhom. Għalhekk, għandhom jieħdu ħsieb il-ġenituri tagħhom u qatt ma jsiru kawża ta’ niket jew tbatija għalihom. Minflok, għandhom dejjem jagħmlu ħilithom biex jonoraw, jirrispettaw u jaqdu lill-ġenituri tagħhom bl-aħjar mod li jistgħu.

Jalla Alla li Jista’ Kollox ibierek lil uliedna kollha b’suċċess u kisbiet sbieħ f’kull stadju ta’ ħajjithom, u jħarishom taħt il-protezzjoni u l-ħniena Tiegħu minn kull ħażen u kull vizzju soċjali. Jalla jagħti wkoll lill-ġenituri l-ferħ li jaraw lil uliedhom jikbru bħala persuni twajba, responsabbli u ta’ suċċess. Ammen.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Addiction, Ahmadiyya Malta, biċċa waħda, Books, Caritas, Caritas Malta, depression, Drogi, Drugs, Health, Il-vizzju tad-droga, In-Nazzjon, Islam, Laiq Ahmed Atif, Malta, Maltese, Muslims, Quran, Rehab, San Blas Caritas Malta, travel | Leave a comment

The World is a Field for the Hereafter

Posted on August 23, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: MalikNalik/Shutterstock.com

Id-Dinja hija l-Għalqa tal-Ħajja ta’ Wara

Meta nimlew ħajjitna bi kliem ta’ ġid, b’imġiba tajba, bl-onestà, bit-talb, bl-imħabba u bil-qima lejn Alla, bl-għajnuna lill-foqra, bir-rispett lejn il-familja, bil-verità, bil-fedeltà, bit-tjieba u bis-safa tal-qalb, inkunu qegħdin niżirgħu żerriegħa tajba li, fiż-żmien tagħha, tagħti dejjem frott abbundanti, bnin u ħelu.

It-Torċa, 23.08.2026 | IMAM Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

“Id-dinja hija l-għalqa tal-ħajja ta’ wara.” F’dawn il-ftit kliem, il-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, għallem verità kbira. Jekk bniedem jaħseb fuqha u jgħix skontha, jista’ jsib il-ġid kemm f’din id-dinja kif ukoll fil-ħajja ta’ wara.

Fil-ħajja naraw li dak li jiżra’ l-bniedem, dak jaħsad. Jekk jiżra’ qamħ, jikber qamħ. Jekk jiżra’ xgħir, jikber xgħir. Bl-istess mod, l-għemejjel tajbin jagħtu frott tajjeb, u l-għemejjel ħżiena jwasslu għal riżultati ħżiena.

Għalhekk għandna dejjem niftakru li kull għemil għandu konsegwenza. Meta nimlew ħajjitna bi kliem tajjeb, imġiba tajba, onestà, qima lejn Alla, talb, imħabba lejn Alla, għajnuna lill-foqra, rispett lejn il-familja, verità, fedeltà, tjieba u biża’ minn Alla, inkunu qed niżirgħu żerriegħa tajba. Alla jbierek dawn l-għemejjel u jagħtina l-frott tagħhom kemm f’din id-dinja kif ukoll fil-ħajja ta’ wara. Tabilħaqq, il-premju tal-ħajja wara l-mewt ikun ħafna akbar u isbaħ, għax din hija ħajja eterna.

Id-dinja u r-reliġjon jeħtieġu ħidma

Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana jgħid li, “Ir-reliġjon u d-dinja t-tnejn jeħtieġu sforz u ħidma. Għalhekk aħdem u fittex, u tkunx għażżien.”

Dan ifisser li kull suċċess, kemm jekk hu ta’ din id-dinja kif ukoll spiritwali, jeħtieġ sforz, ħidma u perseveranza kontinwa. Jeħtieġ nitolbu lil Alla. Jeħtieġ nagħmlu sagrifiċċji. Huwa biss wara dan li wieħed jikseb is-suċċess.

Li wieħed jaħseb jew jagħmel pjan biss mhuwiex biżżejjed. Pereżempju, jekk xi ħadd jixtieq imur Għawdex iżda ma jibdiex il-vjaġġ tiegħu, jista’ jasal Għawdex? Żgur li le. Bl-istess mod, mingħajr sforz u ħidma, lanqas is-suċċess spiritwali ma jista’ jinkiseb.

Bl-istess mod, biex insibu lil Alla u nimxu fit-triq it-tajba rridu nagħmlu sforz. Kif wieħed ma jistax isir tabib, avukat jew inġinier mingħajr studju u xogħol iebes, hekk ukoll ma jistax jikseb il-qrubija lejn Alla u t-tjieba mingħajr sforz.

Bħall-bidwi jħejji l-art, irridu nħejju qalbna u moħħna

Il-bidwi jagħżel art tajba, iħejjiha, jaħritha, u wara jiżra’ ż-żerriegħa. Imma x-xogħol ma jispiċċax hemm. Hu jkompli jieħu ħsieb il-wiċċ tar-raba’ sakemm jasal iż-żmien tal-ħsad.

L-istess jiġri fil-ħajja spiritwali. Irridu nħejju qalbna u moħħna, ngħixu f’ambjent tajjeb, nagħmlu għemejjel tajbin u nibqgħu naħdmu fuqna nfusna biex nikbru fil-fidi u fit-tjieba.

Kif il-bidwi jaħsad dak li jkun żera’, hekk ukoll il-bniedem jirċievi skont l-għemejjel tiegħu. Siġra li tagħti frott ħelu tipproduċi frott ħelu, u żerriegħa ħażina tagħti frott ħażin. Is-siġar tal-larinġ jagħtu larinġ, u s-siġar taż-żebbuġ jagħtu żebbuġ. Bl-istess mod, l-għemejjel tajbin iġibu l-barka ta’ Alla, waqt li l-għemejjel ħżiena jwasslu għad-dispjaċir u l-kastig.

Imberkin huma dawk li…

Għandna dejjem niftakru li din id-dinja hija biss post temporanju. Il-ħajja vera hija dik ta’ wara l-mewt. Għalhekk irridu nippreparaw għaliha billi nagħmlu għemejjel tajbin.

Imbierek il-bniedem li jqatta’ lejl u nhar jiġbor provvista u teżor għall-Ħajja Eterna. Imberkin dawk li jkabbru l-ħsad tat-tjieba. Imberkin dawk li jiżirgħu ż-żerriegħa tal-pjetà u s-safa. Henjin dawk li jħawlu għemejjel tajbin u ta’ virtù li jagħtu frott ħelu.

Imberkin dawk li ma jqattgħux il-ħin kollu mħassbin biss bl-affarijiet ta’ din id-dinja, iżda dejjem jagħmlu sforz u jistinkaw biex ikollhom tmiem imbierek. Imberkin dawk li għandhom fidi f’Alla u jemmnu fil-wegħdiet Tiegħu.

Imberkin dawk li jagħtu prijorità lil Alla li Jista’ Kollox fuq kull ħaġa oħra, għax lilhom tingħata prijorità fis-Sema. Imberkin dawk li jqisu l-kelma ta’ Alla b’unur u rispett, għax lilhom tingħata ġieħ u dinjità fis-Saltna Divina.

Id-dinja hija biss post temporanju

Din il-ħajja mhijiex kollox. Hija żmien ta’ tħejjija għall-ħajja eterna. Bħalma student jistudja sena sħiħa biex jgħaddi mill-eżamijiet, hekk ukoll għandna nqattgħu ħajjitna nippreparaw għall-ħajja wara l-mewt.

Alla ma jgħidx li ma għandniex ingawdu l-barkiet tad-dinja. Imma jgħid li m’għandniex ninsew id-dmirijiet tagħna lejn Alla waqt li nfittxu l-affarijiet tad-dinja.

Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana jgħid: “Dawk li jersqu lejn Alla ma jagħmlux lid-dinja l-akbar għan tagħhom. Id-dinja ssir qaddejja tagħhom. Imma dawk li jagħmlu lid-dinja l-uniku għan tagħhom, fl-aħħar jispiċċaw umiljati.”

Għalhekk għandna dejjem niftakru fil-kliem: “Id-dinja hija għalqa fejn nippreparaw, niżirgħu u nikkultivaw għall-ħajja eterna.”

Dak li niżirgħu llum, dak se naħsdu għada. Nitolbu lil Alla jagħtina l-qawwa biex nagħmlu għemejjel tajbin, inkunu sinċieri, nitolbu b’mod regolari, naqdu lill-oħrajn u ngħixu l-ħajja tal-pjetà u s-safa sabiex fil-Jum tal-Ġudizzju nirċievu l-frott sabiħ tal-għemejjel tagħna. Ammen.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, art, Bidwi, Għalqa, id-dinja, Il-Ħajja ta' Wara, Il-ħajja, Imħabba, Islam, It-Torċa, L-Onestà, Malta, Maltese, Muslims, Peace, photography, Qaddej ta' Alla, Qaddejja, Qalb, Quran, reliġjon, Talb, travel, Żerriegħa | Leave a comment

Let’s get away from the edge before it’s too late

Posted on August 16, 2026 by Laiq Ahmed Atif

NERSQU ’L BOGĦOD MIX-XIFER QABEL MA JKUN TARD WISQ

It-Torċa, 16.08.2026 | IMAM Laiq Ahmed Atif – amjmalta@gmail.com

Qatt rajt lil xi ħadd li huwa sinjur ħafna u għandu kull kumdità tad-dinja, iżda fl-istess ħin qed ibati minn marda serja? Tista’ persuna bħal din tassew tgawdi jew tibbenefika minn dawk il-barkiet? L-istess prinċipju japplika għad-dinja. Nazzjon jista’ jkollu ġid kbir, negozji li sejrin tajjeb, u tkabbir ekonomiku qawwi, iżda mingħajr paċi u sigurtà, dawn il-kisbiet jitilfu ħafna mill-valur tagħhom. Meta ma jkunx hemm paċi, il-prosperità materjali titlef it-tifsira tagħha. Fil-qosor, il-paċi hija l-pedament tal-prosperità tagħna u ta’ ħajja umana b’tifsira.

Billi jagħraf kemm il-paċi hija importanti, il-Kap Dinji tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana, il-Qdusija Tiegħu Ħażrat Mirża Masroor Aħmad, jibqa’ jfakkar lid-dinja fir-responsabbiltajiet tagħha biex tistabbilixxi paċi dejjiema. Huwa jenfasizza l-ostakli ewlenin li jfixklu l-kisba tal-paċi u joffri gwida prattika, u soluzzjonijiet biex tinbena dinja aktar paċifika.

Ftit ġimgħat ilu, waqt li kien qed jindirizza laqgħa dwar il-paċi, il-Qdusija Tiegħu enfasizza diversi prinċipji importanti biex tinkiseb paċi dejjiema. F’dan l-artiklu, nixtieq nippreżenta xi wħud mill-punti ewlenin mid-diskors tiegħu għall-benefiċċju tal-qarrejja tagħna.

Huwa spjega li, l-Iżlam jgħallimna li għandna naħdmu għall-ġid komuni bla waqfien u m’għandna qatt naqtgħu qalbna. U x’hemm aktar ta’ benefiċċju milli tħabrek biex issalva lill-umanità mill-qerda tagħha stess? Jekk ma nippruvawx inwaqqfu l-ġlied, il-vjolenza, il-mibegħda u l-inġustizzja li qegħdin jagħmlu ħsara kbira lit-tessut tas-soċjetà moderna b’rata mgħaġla, dan mhux biss se joħloq devastazzjoni totali fi żminijietna, imma se jitfa’ dell twil fuq il-ħajjiet tal-ġenerazzjonijiet futuri.

Għaliex qed niġġieldu kontra wliedna u wlied uliedna?

Huwa enfasizza t-theddid tal-armi nukleari u staqsa li, minflok ma qegħdin iħallu liċ-ċittadini komuni jibnu ħajjiet aħjar għall-familji tagħhom, għalfejn il-mexxejja tad-dinja qegħdin iressqu lill-umanità lejn il-preċipizju ta’ diżgrazzja inkonċepibbli?

Tassew, bħala bnedmin, irridu nistaqsu lilna nfusna għaliex qed niġġieldu mhux biss kontra xulxin, iżda wkoll kontra wliedna, kontra n-neputijiet tagħna u kontra l-ġenerazzjonijiet futuri.

Wieħed mill-prinċipji fundamentali tal-Iżlam huwa li wieħed għandu jixtieq għall-oħrajn dak li jixtieq għalih innifsu. Jiena nemmen bis-sħiħ li kieku nagħtu kas ta’ dan il-prinċipju tad-deheb, kieku d-dinja tinbidel f’ġenna ta’ paċi u fehim.

It-twaqqif tal-paċi u l-armonija

Matul żjara li għamel fit-Turkija, il-Papa Ljun iddikjara li t-Tielet Gwerra Dinjija qiegħda sseħħ diġà bil-biċċiet u li l-ġejjieni tal-umanità jinsab f’periklu kbir.

Għalhekk, id-dinja għandha bżonn urġenti li n-nies jingħaqdu b’għan wieħed: it-twaqqif tal-paċi u l-armonija. Il-Komunità Ahmadiyya Musulmana minn dejjem kienet fuq quddiem nett ta’ dan l-isforz u se tibqa’ tkun. Aħna norganizzaw l-attivitajiet bit-tama li jkattru l-fehim reċiproku u, forsi, jnebbħu lil xi wħud biex jaħdmu għall-kawża tal-paċi. Kien bl-istess skop f’moħħi li għadd ta’ snin ilu jiena ktibt lil diversi mexxejja tad-dinja biex inħeġġiġhom iwarrbu d-differenzi ta’ bejniethom u jaħdmu flimkien għall-ġid tal-umanità.

Barra minn hekk, il-ksib tal-paċi jeħtieġ ukoll spirtu ta’ sagrifiċċju. Ma jistax ikun li nazzjon jistenna l-konċessjonijiet mingħand ħaddieħor u huwa jirrifjuta li jagħmel tiegħu. Għalkemm jiena nitħaddet minn perspettiva Iżlamika, nemmen bis-sħiħ li l-ġustizzja hija prinċipju universali li jservi bħala garanzija għall-paċi f’kull livell tas-soċjetà u fost in-nies ta’ kull reliġjon u twemmin. Id-differenzi reliġjużi m’għandhom qatt iġiegħlu persuna twarrab l-għerf ta’ segwaċi ta’ fidi jew tradizzjoni oħra.

Il-qalb komuni tal-umanità tixtieq il-paċi

Minkejja r-realtijiet inkwetanti globali, jiena nemmen bis-sħiħ li, filwaqt li ċerti individwi u nazzjonijiet jixxennqu għall-poter, ir-rikkezzi u r-riżorsi tal-oħrajn, il-qalb komuni tal-umanità tixtieq sempliċiment li tgħix fil-paċi.

Kull persuna, għalhekk, għandha sehem x’tagħti, u l-urġenza ta’ dik il-parteċipazzjoni tinħass ma’ kull jum li jgħaddi. Għaldaqstant ma nistgħux naħsbu biss fina nfusna. Minflok, kollha kemm aħna għandna d-dmir li naħsbu fid-dinja li se nħallu warajna għal uliedna u għal dawk li se jsegwuna.

Ejja naġixxu issa ħalli dawk li ġejjin warajna jistgħu jirtu dinja mimlija sliem u prosperità u mhux jittaqqlu bil-piż tal-fallimenti tagħna. Ejja naġixxu issa ħalli niffrankaw il-ħars ikrah ta’ wliedna, li se jsaqsu għalfejn ħallejnielhom dinja li qiegħda taqbad.

Talba sinċiera lil Sidna

Jalla Alla Omnipotenti jgħin lill-bniedem jifhem il-gravità ta’ din is-siegħa, u jalla n-nies kollha, anki ta’ reliġjonijiet u twemmin differenti, jingħaqdu flimkien bl-għan komuni li jistabbilixxu l-paċi fid-dinja. Jalla s-sħab iswed tal-gwerra li jittajjar b’theddida fuqna lkoll jgħib u jħalli warajh smewwiet koħol ċari ta’ paċi, imħabba u kompassjoni. Ammen.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Ahmadiyya: The True Islam, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Caliph, Gwerra, Hazrat Mirza Masroor Ahamd, Health, Il-Paċi, Imam, Imam Malta, Islam, It-Torċa, Kalif, L-armonija, Malta, Maltese, Muslims, Peace, politics, Quran, Talb, Trust, War, Wellbeing, World, Ġlieda | Leave a comment

Protecting Our Climate, Protecting Our Future

Posted on August 9, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: By-Studio/Shutterstock.com

INĦARSU L-KLIMA TAGĦNA, INĦARSU L-FUTUR TAGĦNA

It-Torċa, 09.08.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

L-Ewropa bħalissa qed tgħaddi minn waħda mill-ikbar mewġiet ta’ sħana li qatt ġew irreġistrati, u Malta hija wkoll milquta. Fit-18 ta’ Lulju, l-ogħla temperatura rreġistrata f’Malta matul is-sena 2026 kienet ta’ 43.3°C, rekord ġdid għax-xahar ta’ Lulju f’Malta. Barra minn hekk, f’Malta u madwar l-Ewropa ġew irrappurtati ħafna nirien li mhux biss ġiegħlu lin-nies jitilqu minn djarhom, iżda wkoll għamlu ħsara kbira lill-ambjent u lill-proprjetà.

Dak li qed jiġri quddiem għajnejna huwa biss riflessjoni ta’ dak li qed jiġri madwar il-kontinent Ewropew kollu u, b’estensjoni, madwar id-dinja kollha. L-Ewropa hija l-aktar kontinent fid-dinja li qed jisħon malajr. Skont is-Servizz Ewropew Copernicus dwar it-Tibdil fil-Klima, mit-tmeninijiet ’l hawn it-temperaturi żdiedu darbtejn aktar malajr mill-medja globali.

Fl-aħħar erba’ snin, aktar minn 200,000 persuna madwar l-Ewropa mietu minħabba kawżi marbuta mas-sħana, u l-biċċa l-kbira ta’ dawn l-imwiet setgħu ġew evitati, qalet dan l-Uffiċċju Ewropew tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa.

Sitwazzjoni serja ħafna

Dan juri b’mod ċar l-impatt tat-tibdil fil-klima fl-Ewropa u madwar id-dinja kollha. Din hija sitwazzjoni serja ħafna li teħtieġ l-attenzjoni ta’ kull wieħed u waħda minna, tal-umanità kollha. Aħna lkoll għandna nagħmlu l-parti tagħna biex id-dinja tagħna tkun aktar sostenibbli u timxi ’l quddiem b’rispett lejn l-ambjent.

Ix-xjenzati ilhom iwissu li t-tibdil fil-klima qed iżid kemm il-frekwenza kif ukoll l-intensità tas-sħana u n-nixfa. Dan il-global warming huwa ta’ tħassib kbir, speċjalment meta nqisu n-nirien u l-mewġa ta’ sħana li rajna fl-aħħar ġimgħat.

Riċentement, il-Kap tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana ġie mistoqsi dwar ir-raġunijiet tat-tibdil fil-klima, minbarra dawk magħrufa sew. Huwa wieġeb: “Wieħed mill-fatturi ta’ dan it-tibdil fil-klima huwa ż-żieda fil-popolazzjoni. Il-popolazzjoni tad-dinja qed tkompli tikber, il-qtugħ tas-siġar qed ikompli u dejjem qed jinqatgħu aktar siġar, filwaqt li l-użu tal-karozzi qed ikompli jiżdied ħafna.”

Imbagħad il-Qdusija Tiegħu ta eżempju billi qal li llum il-ġurnata, anke jekk wieħed ikollu jmur post qrib, xorta waħda jagħżel li jsuq il-karozza minflok jimxi. Huwa qal li t-tibdil fil-klima huwa proċess naturali li jiġri waħdu, iżda l-azzjonijiet tal-bniedem ħadmu bħal fann li qed iħaffef dan il-proċess.

Ġustizzja ambjentali

Iddiskutejna ħafna u nafu x’inhu qed jikkawża t-tisħin globali u x’inhuma l-affarijiet li qed ibiddlu l-klima tagħna. Issa wasal iż-żmien li nżidu l-isforzi tagħna biex mhux biss nikkontrollaw il-ħsara, iżda wkoll nibdlu l-prijoritajiet tagħna fir-rigward tal-klima u ambjent sostenibbli.

Kelma waħda importanti li tiġi f’moħħi hija “ġustizzja”, jiġifieri li rridu nagħmlu ġustizzja mal-ambjent tagħna jekk irriduh ikun sostenibbli, b’saħħtu u prosperu. Il-ġustizzja ambjentali hija pass importanti biex nibnu dinja b’ambjent aktar b’saħħtu. Irridu noqogħdu attenti ħafna kif nużaw ir-riżorsi naturali li għandna, b’mod ġust u sostenibbli, biex ma noħolqux żbilanċ fil-klima. Irridu nagħżlu metodi sostenibbli biex inżommu dan il-bilanċ.

X’inhi t-triq ’il quddiem?

Kif jgħid il-qawl, ‘prevention is better than cure.’ Għalhekk, id-dinja trid tinvesti aktar fil-prevenzjoni ta’ aktar ħsara lit-tibdil fil-klima u lit-tisħin globali, mhux biss fil-ġlieda kontrihom. Irridu nieħdu passi konkreti biex ma nħallux is-sitwazzjoni tmur għall-agħar.

Għandna nagħmlu t-tranżizzjoni lejn enerġija nadifa malajr kemm jista’ jkun, intejbu l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u nużaw metodi naturali u li jirrispettaw l-ambjent. Irridu wkoll nibdlu s-sistemi tat-trasport u noħolqu kultura li tgħin lill-ambjent. Għandna nnaqqsu l-użu tal-karozzi privati, inżidu l-użu tat-trasport pubbliku u nagħżlu mezzi aktar naturali bħall-mixi u r-rota.

M’għandniex naħlu ikel jew enerġija, u dejjem irridu nużawhom b’għaqal. Minflok nużaw diversi fannijiet u air conditioners fid-dar, il-familja kollha għandha tinġabar f’kamra waħda biex tevita l-użu ta’ ħafna fannijiet u air conditioners. Għandna nitfu d-dwal kollha li mhumiex meħtieġa u ma naħlux ilma.

Inħawlu aktar siġar

Irridu nipproteġu u nirrestawraw in-natura, inħawlu aktar siġar u nwaqqfu l-qtugħ tas-siġar. Għandu jkun hemm politika fil-livell tal-gvern li għal kull siġra li tinqata’, jitħawlu għaxar siġar oħra. Għandhom jiġu introdotti skemi nazzjonali li jħeġġu t-tħawwil tas-siġar, u n-nies għandhom jiġu mħeġġa jħawlu siġar fl-ambjent ta’ madwarhom.

In-negozji u l-kumpaniji tal-kostruzzjoni għandhom ukoll ikunu obbligati jevitaw kull ħsara lill-ambjent. Minflok, għandhom jinvestu fit-tħawwil tas-siġar u fil-ħolqien ta’ ambjent b’saħħtu madwar il-proġetti tan-negozju u tal-kostruzzjoni.

Din hija responsabbiltà ta’ kulħadd. Kull wieħed u waħda minna għandu jagħti sehemu biex mhux biss jipprevjeni aktar ħsara, iżda wkoll jirrestawra dak li diġà ġarrab il-ħsara, sabiex il-ġenerazzjonijiet futuri jkunu jistgħu jgawdu s-sbuħija tan-natura minflok iwaħħlu fina għall-ħsara li għamilna lill-klima.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Article, Climate, Climate change, Environment, europe, France, Health, Heat, Heatwave, Il-Klima, Inħarsu l-Klima, Inħawlu siġar, Islam, It-Torċa, Justice, Leaders, Malta, Maltese, Muslims, Peace, Policy, politics, Prevention is better than cure, Quran, Tibdil fil-klima, World, Ġustizzja, Ġustizzja ambjentali | Leave a comment

What is Humility and Why Does it Matter?

Posted on August 4, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Posted in Ahmadiyya Malta, Interviews | Tagged Ahmadiyya Malta, Arrogance, F Living Show, F Living TV, Humbleness, Humility, Islam, l-arroganza, L-Umiltà, Laiq Ahmed Atif, Malta, Maltese, Muslims, Peace, Pride, Quran, Umiltà, Umli | Leave a comment

The Journey from Spiritual Death to Spiritual Life

Posted on August 2, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Solarseven/Shutterstock.com

IL-MIXJA MILL-MEWT SPIRITWALI GĦALL-ĦAJJA SPIRITWALI

It-Torċa, 02.08.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Ħafna drabi nisimgħu nies jitkellmu dwar il-mewt fiżika, li sseħħ meta persuna tmut u r-ruħ tagħha titlaq mill-ġisem fiżiku. Din il-mewt hija ċerta u kull bniedem se jgħaddi minnha kif jgħid Alla li Jista’ Kollox fil-Koran Imqaddes (29:58): “Kull ruħ idduq il-mewt, imbagħad lejna titreġġgħu lura.”

Madankollu, il-Koran Imqaddes isemmi wkoll tip ieħor ta’ mewt u jgħid li l-Profeti ta’ Alla jagħtu l-ħajja lil dawk il-mejtin. X’inhi din il-mewt? X’jgħid Alla dwarha?

Il-Koran jgħid: “Intom li temmnu, wieġbu lil Alla u lill-Messaġġier Tiegħu meta jsejħilkom għal dak li jagħtikom il-ħajja.” (Il-Koran, 8:25)

Jekk naħsbu sew fuq dan il-vers, naraw li Alla mhux qed jitkellem dwar il-mewt fiżika, għax qed jindirizza lil dawk li diġà huma ħajjin u jemmnu. Allura, liema mewt hi din li minnha Alla jrid li l-fidili biex jiġu għand il-messaġġiera sabiex jagħtihom il-ħajja?

Li tkun ħaj mill-ġdid

Il-kliem “jagħtikom il-ħajja” għandu tifsira kbira. Il-Profeti ta’ Alla dejjem isejjaħu lin-nies biex jagħtuhom ħajja ġdida. Imma din mhix ħajja fiżika. Hija ħajja spiritwali.

Alla, fil-ħniena Tiegħu, bagħat Profeti u Messaġġiera tul l-istorja umana biex jiggwidaw u jtejbu lill-umanità. Il-Profeti jiġu fid-dinja meta n-nies ikunu tbiegħdu minn Alla u l-ispiritwalità, il-moralità u t-tjubija jkunu naqsu ħafna; meta l-mewt spiritwali tkun qed tipprevali fuq l-ispiritwalità u l-moralità.

Alla jibgħat il-gwida divina biex jagħti l-ħajja lil nies li kienu mejta spiritwalment sabiex jerġgħu jsiru ħajjin spiritwalment, moralment, soċjalment, etikament, reliġjożament. U s-soċjetà terġa’ ssir ħadra u produttiva bil-ħdura u l-frott spiritwali, u terġa’ timtela bit-tjubija u l-barkiet.

Il-fidi hija biss il-bidu tal-vjaġġ spiritwali

Blad dubju, il-mewt fiżika sseħħ darba biss. Imma jekk persuna tkun mejta spiritwalment, moralment u etikament, tkun qisha qed tmut kull jum. Jekk il-qalb ta’ persuna tkun vojta minn kull tjubija, ħniena, mogħdrija u mħabba, dik il-qalb tkun spiritwalment mejta, u tassew, din hija l-mewt vera tal-bniedem: li jkun tilef kull umanità.

Xi ħadd jista’ jistaqsi: F’dan il-vers Alla qed jitkellem mal-fidili, li diġà emmnu u sabu ħajja ġdida. Għaliex qed jgħidilhom biex jieħdu l-ħajja?

Irridu nifhmu li l-fidi hija biss il-bidu tal-vjaġġ spiritwali, mhux it-tmiem tiegħu. Pereżempju, meta tifel jibda l-iskola jsir student, iżda dan ma jfissirx li laħaq l-ogħla livell ta’ tagħlim. Bl-istess mod, min jemmen huwa mistieden ikompli javvanza sakemm jilħaq l-ogħla livell ta’ qrubija lejn Alla.

Meta persuna taċċetta l-fidi, tkun tista’ twieġeb għas-sejħa ta’ Alla. Imma xorta jista’ jkun li qalbha tkun marbuta wisq mal-affarijiet tad-dinja. L-imħabba tagħha lejn id-dinja tkun għadha qawwija, u r-relazzjoni tagħha ma’ Alla tkun għadha mhux soda biżżejjed.

Hekk kif min jemmen jikber spiritwalment, gradwalment isir aktar devot lejn Alla. Iktar ma jwieġbu għas-sejħa ta’ Alla, jobdu l-kmandi Tiegħu u jaħdmu biex isaħħu r-relazzjoni tagħhom Miegħu, iktar jimxu minn stat ta’ mewt spiritwali għall-ħajja spiritwali.

Il-qofol tal-ħajja vera

Meta l-fidi u l-għemejjel tajbin jilħqu l-ogħla livell tagħhom, dik hija l-ħajja vera li Alla qed isejjaħ għaliha f’dan il-vers. Li tgħaddi mill-mewt għall-ħajja jfisser li tħalli warajk stat spiritwali dgħajjef u tidħol f’wieħed aħjar. Dan mhux faċli. Iktar ma persuna tkun mejta spiritwalment, iktar ikollha bżonn tagħmel sforz biex terġa’ lura lejn ħajja spiritwali.

Jekk l-imħabba tagħna lejn id-dnub u l-affarijiet ħżiena qed tikber, inkunu qed nitbiegħdu minn Alla. Kull persuna taf x’inhuma d-dgħufijiet tagħha u x’inhu d-dlam li hemm ġewwa fiha. Dan huwa d-dlam tad-dnub u l-ħażen. Meta persuna tħalli dan id-dlam warajha u tibda timxi lejn Alla, tibda tara l-preżenza Tiegħu kullimkien, għax Alla huwa d-Dawl.

Naqqas ir-rabta tiegħek mad-dinja

Darba raġel mar għand il-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, u qallu: “O Messaġġier ta’ Alla, urini għemil li jekk nagħmlu, Alla jħobbni u n-nies ukoll iħobbuni.” Il-Profeta wieġbu: “Naqqas l-irbit tiegħek mad-dinja, u Alla jħobbok; u tixtieqx dak li għandhom in-nies, u n-nies iħobbuk.”

F’dan id-diskors, il-Profeta wera t-tifsira vera ta’ “ma tkunx marbut mad-dinja”. Dan ma jfissirx li persuna għandha tirrifjuta l-affarijiet tajbin u l-barkiet li Alla ta lill-bniedem, jew li tarmi jew tittraskura l-ġid tagħha.

It-tifsira vera hija li l-fiduċja u t-tama tal-bniedem għandhom ikunu f’Alla u fil-wegħdiet Tiegħu ta’ maħfra u premju, mhux fil-flus jew fil-affarijiet tad-dinja. Persuna tista’ tkun sinjura, iżda l-ġid tagħha m’għandux ikun is-sors tas-sigurtà tagħha jew l-aktar ħaġa importanti f’qalbha.

Min jemmen għandu jafda f’Alla, għax il-barkiet, il-ħniena u l-premju Tiegħu huma ħafna akbar minn kull ħaġa li tista’ toffri din id-dinja.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Alla, Allah, faith, God, Il-fidi, Islam, It-Torċa, Malta, Maltese, Muslims, Peace, Quran, Religion, Spiritual life, Spirituality | Leave a comment

The Benefits of Volunteering and Serving Humanity

Posted on July 26, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Il-Benefiċċji tal-Volontarjat u tas-Servizz għall-Umanità

It-Torċa, 26.07.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

“L-iskop tiegħi, ix-xewqa tiegħi u dak li nixtieq minn qalbi huwa li naqdi lill-bnedmin. Dan huwa xogħli, il-fidi tiegħi, id-drawwa tiegħi u l-mod kif ngħix.”

Dan kien il-messaġġ sabiħ tal-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana. Huwa spjega li wieħed mill-aktar prinċipji importanti tal-Iżlam huwa li naqdu lill-oħrajn. Huwa qal li jixtieq jgħin lin-nies bl-aħjar mod li jista’, għax Alla jħobb lil dawk li jħobbu u jieħdu ħsieb il-ħolqien Tiegħu.

Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana għallem lis-segwaċi tiegħu biex iħobbu u jaqdu lill-bnedmin kollha. Huwa spjega li meta nuru qalb tajba u mogħdrija lejn kulħadd, inkunu qed nagħmlu att kbir ta’ qima lejn Alla. Din hija waħda mill-aqwa modi biex niksbu l-pjaċir ta’ Alla.

Għalhekk għandna nkunu tajbin ma’ kulħadd, mingħajr ma nħarsu lejn ir-reliġjon, in-nazzjonalità jew il-komunità tagħhom. Għandna nagħtu l-ikel lil min hu bil-ġuħ, ngħinu lil min jinsab fil-bżonn, ngħinu lil min għandu djun, u nħaffu t-toqol ta’ dawk li qed jgħaddu minn żmien diffiċli.

Għandna nieħdu ħsieb kull bniedem. Din l-imħabba m’għandhiex tkun limitata biss għall-familja jew il-komunità tagħna, iżda għandha tasal għand kulħadd. Għandna nħobbu lill-bnedmin kollha bħalma omm tieħu ħsieb lil uliedha.

Ispirati minn prinċipji sinifikanti

Immexxija minn dawn il-prinċipji sbieħ, il-Komunità Ahmadiyya Musulmana f’Malta u madwar id-dinja hija impenjata li taqdi lill-bnedmin kollha mingħajr ebda diskriminazzjoni. Dan is-servizz isir b’imħabba vera, sinċiera u mingħajr interess personali.

B’dan l-ispirtu, il-Komunità Ahmadiyya Musulmana Malta saret parti mill-isforzi ta’ ġbir ta’ fondi tad-Dar tal-Providenza. Skont il-mezzi tagħna, nippruvaw nagħtu s-sehem tagħna għal din il-kawża sabiħa. Kif jgħid il-qawl, “kull qatra tgħodd.” Aħna wkoll nixtiequ nkunu qatra ta’ tama, qalb tajba u solidarjetà għar-residenti tad-Dar tal-Providenza.

Il-maratona tad-Dar tal-Providenza

Matul il-maratona tal-volleyball għall-ġbir ta’ fondi, kellna l-opportunità nagħmlu volontarjat billi nwieġbu t-telefonati u niġbru d-donazzjonijiet għall-benefiċċju tad-Dar tal-Providenza. Din l-esperjenza mhux biss tagħtina l-opportunità naqdu lil ħutna, iżda tgħinna wkoll nifhmu aħjar il-ħajja, id-diffikultajiet u l-esperjenzi tan-nies.

Matul dawn it-telefonati, ħafna persuni talbuna nitolbu għalihom għax kienu għaddejjin minn żmien diffiċli. Xi wħud kellhom problemi ta’ saħħa jew kienu avvanzati fl-età. Mara ċemplet u talbet nitolbu għal bintha li kienet sofriet stroke. Nitolbu lil Alla li jbierek lid-donaturi kollha bil-ħniena, il-grazzja u l-barkiet Tiegħu. Jalla jimla ħajjithom, qalbhom u djarhom bil-ferħ, il-paċi, is-saħħa u s-serħan tal-moħħ. Ammen.

Dan ifakkarna wkoll fit-tagħlim sabiħ tal-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, li qal li min jgħin lill-oħrajn fid-diffikultajiet tagħhom, Alla jgħinu fid-diffikultajiet tiegħu.

Huwa qal: “Kull min iserraħ lil xi bniedem li jemmen minn xi saram ta’ din id-dinja, Alla jserrħu minn xi saram ta’ Jum il-Qawmien. Min jgħin lil xi ħadd fil-bżonn, Alla jgħinu f’din id-dinja u fl-Oħra. U min jostor xi nuqqas ta’ wieħed fidil, Alla jostru f’din id-dinja u fl-Oħra. Alla jgħin lill-qaddej li jgħin lil ħuh.”

Niksbu l-qrubija ta Alla

Wieħed mill-akbar benefiċċji tas-servizz lejn l-umanità huwa li permezz tiegħu niksbu l-pjaċir ta’ Alla li Jista’ Kollox. Peress li Alla jħobb il-ħolqien Tiegħu, meta naqdu lin-nies inkunu qed nersqu aktar qrib Tiegħu, u jberikna bil-qrubija Tiegħu, bil-ħniena Tiegħu u bl-imħabba Tiegħu.

Għalhekk għandna nħarsu lejn kull persuna b’dan il-ħsieb li l-bnedmin kollha huma maħbubin ta’ Alla, se nħobb il-ħolqien Tiegħu, għax naf li b’dan nista’ nikseb l-imħabba Tiegħu.

Meta nħobbu l-ħolqien ta’ Alla b’din l-intenzjoni sinċiera, l-imħabba lejn Alla tixgħel f’qalbna u r-relazzjoni tagħna miegħu ssir aktar b’saħħitha.

X’jagħmel lil xi nies aktar ferħanin minn oħrajn?

Riċerka turi li nies li ta’ spiss jgħinu lill-oħrajn permezz ta’ donazzjonijiet, volontarjat jew atti ta’ qalb tajba, normalment iħossuhom aktar kuntenti u sodisfatti bil-ħajja. Persuni ġenerużi ġeneralment ikunu aktar ferħanin minn dawk li ma jaqsmux ma’ oħrajn. Meta nagħtu lill-oħrajn, inkunu qed inżidu wkoll il-ferħ u l-paċi f’qalbna.

Studji juru wkoll li l-volontarjat għandu ħafna benefiċċji. Jgħinna nifhmu aħjar il-ħajja u s-soċjetà. Jgħin biex inżommu ’l bogħod minn drawwiet ħżiena bħall-kriminalità, id-droga u problemi soċjali oħra. Barra minn hekk, jgħin lil min iħossu waħdu jew taħt stress biex isib skop u jimla ħajtu b’attivitajiet pożittivi.

Fil-qosor, li naqdu lill-bnedmin b’kull mod possibbli huwa att sabiħ ta’ qima lejn Alla. Mhux biss jgħin lil min hu fil-bżonn, iżda jgħinna wkoll nibnu karattru mimli mħabba, ħniena u ġenerożità. B’dan il-mod inkunu qed nibnu komunitajiet u soċjetajiet aktar magħqudin, sensittivi u li jieħdu ħsieb lil xulxin.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Article, Humanity First, Id-Dar tal-Providenza, Imam, Imam Malta, Islam, It-Torċa, Malta, Maltese, Maratona, Muslims, Peace, Quran, Serving Humanity, Umanità, Volontarjat, Voluntary work, Volunteering | Leave a comment

What does true humility mean?

Posted on July 26, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Elena_Dig/Shutterstock.com

Xi tfisser l-umiltà vera?

Il-Leħen, 26.07.2026 | IMAM Laiq Ahmed Atif – amjmalta@gmail.com

L-umiltà u l-modestja huma karatteristiċi tali li meta jitwieldu f’persuna n-nies jinġibdu lejha u jkunu jridu jirrelataw magħha. Fil-Koran Imqaddes (25:64), Alla li Jista’ Kollox jgħid li l-qaddejja veri ta’ Alla l-Ħanin huma dawk li jimxu fuq l-art b’umiltà u b’mod dinjituż, u meta l-injoranti jindirizzawhom, huma jwieġbu bil-messaġġ ta’ “Paċi”.

Fi kliem ieħor, meta l-injoranti jridu jikkawżaw xi kunflitt jew problema, il-qaddejja ta’ Alla dejjem jagħżlu l-paċi u s-sliem u ma jeskalawx it-tilwima, iżda jsolvu l-kwistjoni dak il-ħin stess u jitwarrbu. U anke jekk xi ħadd jipprova jibda tilwima, ma jħalluhiex tmur aktar ’il quddiem. Mhumiex imdorrijin jiġġieldu gwerer għal snin sħaħ fuq kwistjoni trivjali bħall-injoranti.

Xi tfisser fil-fatt l-umiltà hawnhekk? Umiltà tfisser ġentilezza, ħlewwa, manjieri u mġiba b’mod li ma tagħmel l-ebda distinzjoni bejn min hu superjuri u dawk ta’ taħtu, u anke jekk wieħed jista’ jkollu status għoli fis-soċjetà, l-imġiba tiegħu ma’ ħaddieħor għandha tkun profondament sempliċi u umli. It-tifsira tkun li hemm ġentilezza fil-mixja, hemm kalma, dinjità u umiltà, u ma jolqtux saqajhom mal-art minħabba arroganza u suppervja, u ma jimxux b’suppervja bħan-nies arroganti, kif jgħid Alla li Jista’ Kollox: “Timxix fl-art b’suppervja, inti tabilħaqq ma tistax taqsam l-art, u lanqas ma tista’ tilħaq il-muntanji fl-għoli.” (Koran Imqaddes, 17:38)

Darba l-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, indirizza lil sħabu u qal, “Alla li Jista’ Kollox żvela lili li għandkom tkunu umli sal-punt li ħadd minnkom m’għandu jkun kburi b’ħaddieħor.”

Il-mistoqsija hi fejn ninsabu aħna? Kburin b’xi ħadd ieħor, jew umli ma’ kulħadd? Spiss naraw li xi wħud huma kburin bin-nazzjon tagħhom, kburin bil-familja tagħhom, xi wħud huma kburin bil-ġid tagħhom, xi wħud huma kburin bil-ħbieb tagħhom, xi wħud huma kburin b’uliedhom, u kull fejn tħares, tara xi mod ta’ kburija jew xi ħsieb ta’ kburija fin-nies ta’ madwarek. Sa tali punt li xi kultant meta xi nies jilbsu ħwejjeġ sbieħ, jibdew ikunu kburin b’dan, u jaħsbu li huma l-aqwa minn kull bniedem ieħor. Jekk kulħadd iqis il-prinċipju msemmi hawn fuq tal-ħlewwa u l-umiltà, allura minflok il-kburija, l-umiltà għandha dejjem tidher f’kull wieħed u waħda minna.

Hemm versi sbieħ mill-poeżija tal-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana li kkwotajt bosta drabi u kull meta taqrahom il-bniedem jintilef fl-istagħġib u jintilef fil-fond tal-messaġġ. Dawn il-versi jitfgħu dawl b’mod tajjeb fuq dan is-suġġett u hija prinċipju gwida għalina lkoll biex insegwu, irrispettivament mill-fidi, in-nazzjonalità jew l-isfond. Huwa jgħid:

Aħseb fik innifsek bħala inferjuri minn kulħadd

Forsi, b’hekk, tista’ tidħol fis-Saltna ta’ Alla l-Ħanin.

Aqta’ l-kburija, is-suppervja u l-arroganza—għax din hija l-virtù

Inżel fit-trab (sir umli)—għax din hija x-xewqa tal-Mulej.

Jekk verament irridu nsiru umli u nibżgħu minn Alla, allura rridu dejjem inżommu f’moħħna li jekk iqum xi ħsieb ta’ arroganza, dan it-tagħlim għandu jiġi f’moħħna mill-ewwel u jġegħelna nirrealizzaw li m’għandniex inħossuna kburin jew arroganti. Iżda dejjem inkunu umli u saqajna fl-art, għax din hija verament ix-xewqa tal-Mulej.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Books, england, Humbleness, Humility, Il-Leħen, Imam, Imam Malta, Islam, L-Umiltà, Malta, Maltese, Muslims, Paċi, Peace, poetry, Quran | Leave a comment

Ahmadiyya Malta Participates in the Community Police Inclusion Event in Gzira

Posted on July 20, 2026 by Laiq Ahmed Atif

The Ahmadiyya Muslim Jamaat Malta actively participated in the Community Police Inclusion Event held at the Council of Europe Garden in Gżira on Saturday, 18 July 2026. The initiative aimed to strengthen social cohesion, promote inclusivity, and foster mutual understanding among members of the community.

The Ahmadiyya Muslim Community believes in the importance of inclusion and remains committed to contributing towards a more harmonious, meaningful, and welcoming society for all communities.

During the event, the Ahmadiyya Muslim Community Malta set up an informative stall showcasing a selection of Islamic literature and books, which were freely distributed to visitors. The stall also displayed prayer essentials, including prayer caps, prayer mats (Musallah), and Islamic prayer beads (Tasbeeh). In addition, complimentary snacks, sweets, and water were offered to visitors and participants as a gesture of hospitality and goodwill. For more information kindly contact on WhatsApp +35679655255, or email at: amjmalta@gmail.com.

Posted in Ahmadiyya Malta, Events | Tagged Community, Community Police, Culture, Diversity, faith, Harmony, inclusion, Malta, Malta Communities, Malta Community Cohesion Police, Malta Police, Maltese, Peace, Religion, Traditions | Leave a comment

Id-Dar tal-Providenza Volleyball Marathon 2026

Posted on July 20, 2026 by Laiq Ahmed Atif

The members of the Ahmadiyya Muslim Jamaat Malta who volunteered to serve during the annual volleyball marathon in aid of Id-Dar tal-Providenza on 17 July 2026. The Ahmadi Muslims believe in serving humanity with dedication and selflessness, upholding their revolutionary motto: “Love for All, Hatred for None.”

Posted in Ahmadiyya Malta, Events | Tagged Ahmadiyya Malta, Charity, Donation, Fundraising, Id-Dar tal-Providenza, karità, Love for all, Malta, Maltese, Muslims, Peace, Volleyball, Volleyball marathon 2026 | Leave a comment

The Hunger that Leads to Life

Posted on July 19, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: StunningArt/Shutterstock.com

IL-ĠUĦ LI JWASSAL GĦALL-ĦAJJA

It-Torċa, 19.07.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

F’din id-dinja mimlija ġiri u fejn ħafna nies jaħsbu biss fl-affarijiet tad-dinja u l-ġid materjali, il-bniedem għandu ħafna barkiet Divini, u Alla ma ħalliex lill-bnedmin mingħajr il-kura u l-barkiet Tiegħu.

Kif Alla tana ħafna barkiet materjali, tana wkoll dak kollu li għandna bżonn biex nieħdu ħsieb ir-ruħ tagħna u nikbru spiritwalment. It-tagħlim tar-reliġjon huwa gwida għal ħajjitna li tmexxina f’kull aspett tal-ħajja. Jgħinna nagħrfu x’inhu tajjeb u x’inhu ħażin, u jmexxina biex ngħixu ħajja b’għan, b’imħabba lejn l-oħrajn, u nagħmlu dak li hu sewwa.

Imma biex nieħdu l-benefiċċju minnu, irridu naqrawh, naħsbu sew fuq it-tagħlim u t-tifsira tiegħu, u ngħixu skont dak li jgħallimna. Jekk ma naqrawhx , ma nifhmux il-messaġġ tiegħu u ma napplikawhx fil-ħajja tagħna ta’ kuljum, ma nistgħux nibbenefikaw minn dan is-sors kbir ta’ gwida u salvazzjoni.

Storja tassew edukattiva u profonda

Hemm storja dwar raġel li kien marad ħafna. Missieru u t-tabib tiegħu tawh parir biex imur jgħix f’pajjiż fejn it-temp ikun sħun, għax dan kien jgħinu jfiq. Dak il-post kien sabiħ ħafna, b’ħdura, ġonna mimlijin frott u ħaxix frisk, u xmajjar u għejun tal-ilma. Kien post kwiet fejn seta’ jistrieħ u jiekol ikel frisk u tajjeb biex jerġa’ jieħu saħħtu.

Meta mar hemm, beda jikteb ittri lill-ħbieb u l-familja tiegħu. Kien jgħid kemm kien sabiħ it-temp u kemm kienet sabiħa n-natura. Kiteb dwar ix-xmajjar u l-għejun, l-għasafar li kienu jkantaw fis-siġar, u l-ħafna frott u ħaxix frisk li kien hemm. Semma ħafna tipi ta’ frott, imma mbagħad żied li ma kellux aptit u ma kienx iħoss il-ġuħ.

Għalkemm kien imdawwar b’dak kollu li seta’ jgħinu jfiq — ambjent sabiħ, ikel bnin u tajjeb għas-saħħa, u post ideali għall-mistrieħ — ma setax jibbenefika minn xejn għax ma kellux aptit biex jiekol. Allura, wara ftit taż-żmien miet. Il-mewt tiegħu ma kinitx għax kien nieqes mill-ikel jew mill-opportunitajiet, iżda għax ma kellux aptit u għalhekk ma setax jieħu l-benefiċċju mill-barkiet li kienu madwaru.

Din l-istorja tfakkarna li mhux biżżejjed li jkollna l-barkiet. Irridu wkoll ikollna x-xewqa u r-rieda biex nieħdu l-benefiċċju minnhom.

Aptit għall-ikel spiritwali

Din l-istorja tixbah lil ħafna minna. Ngħixu mdawrin bil-gwida spiritwali u f’ambjent li jista’ jgħinna nikbru fil-fidi, iżda ma jkollniex aptit għal dan l-ikel spiritwali; u ħafna drabi ma nħossux ix-xewqa li nieħdu minnha.

Alla tana “ikel spiritwali” mis-sema għall-erwieħ tagħna, iżda ħafna minna m’għandniex ġuħ għalih jew ma jkollniex aptit għalih. Dawk li għandhom dan il-ġuħ spiritwali huma tassew ixxurtjati għax huma dawk li tassew jibbenefikaw. Huma jieħdu dak li tana Alla, u dan jgħinhom mhux biss f’din il-ħajja, iżda wkoll fil-ħajja li ġejja.

Alla tana liġijiet u tagħlim spiritwali biex imexxina u jsostni r-ruħ tagħna, iżda ħafna nies ma jfittxux dan l-ikel spiritwali. Jekk din mhijiex telfa kbira fil-ħajja, allura x’inhi?

Wegħda vera: Il-qalb li tfittex, issib

Il-Koran Imqaddes jgħid li l-aktar nies onorati quddiem Alla huma dawk li jibżgħu minnu u jobduh. Jgħid ukoll li dawk li jfittxu t-tjubija b’sinċerità jsibu sodisfazzjon.

Dan hu wegħda vera ta’ Alla li kull min ifittxu b’qalb sinċiera u b’intenzjoni tajba, Alla jiftaħlu t-triq tal-gwida u tal-għarfien. Kif jgħid fil-Koran: “Fir-rigward ta’ dawk li jħabirku għalina, żgur li aħna niggwidawhom fit-toroq tagħna. Alla tabilħaqq huwa ma’ dawk li jagħmlu t-tajjeb.” (Il-Koran, 29:70)

Dan ifisser li dawk li jfittxu lil Alla b’sinċerità, b’qalb safja u b’intenzjoni tajba, Alla jurihom it-triq it-tajba. Imma jekk xi ħadd jipprova biss biex jiċċajta, biex jidħaq jew biex jittestja lil Alla mingħajr sinċerità, hu ma jsibx il-gwida.

Għalhekk, jekk inti tfittex lil Alla b’qalb vera, tagħmel l-almu tiegħek u tibqa’ titlob, Alla, li Hu l-Aħfer u l-Ħanin, se jgħinek. Imma min ma jagħtix kas ta’ Alla, Alla m’għandu bżonn lil ħadd u jibqa’ kompletament indipendenti.

Il-ġuħ u l-għatx għat-tjieba

Fil-Bibbja naqraw ukoll: “Henjin dawk li għandhom il-ġuħ u l-għatx għall-ġustizzja u t-tjieba, għax huma jkunu mxebbgħin.” (Mattew 5:6)

Persuna li trid tissodisfa l-ġuħ spiritwali tagħha tagħmel sforz kontinwu biex tikseb u tgawdi dan l-ikel spiritwali. Timla moħħha b’ħsibijiet tajbin u dejjem taħdem biex ittejjeb il-karattru tagħha, bħallikieku dan huwa l-ewwel dmir tagħha. Dan isir l-akbar għan ta’ ħajjitha. Hija tibqa’ dejjem tfittex li titla’ għal livell spiritwali ogħla u tagħmel ħajjitha dejjem aħjar. Tibqa’ dejjem tipprova ssir persuna aħjar. Taf li dan jeħtieġ attenzjoni, sforz, sagrifiċċju, dedikazzjoni u talb.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Aptit għall-ikel spiritwali, faith, hunger, il-Faqar, il-ġuħ, il-Ħajja, il-Ħajja ta' Dejjem, Imam, Imam Malta, Islam, It-Torċa, Laiq Ahmed Atif, life, Malta, Maltese, Muslims, Peace, politics, Quran, Religion, society, Spiritual, storja, travel, World | Leave a comment

Standing for Compassion, Kindness, and Love over Hatred and Division

Posted on July 15, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Posted in Ahmadiyya Malta, Interviews | Tagged Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Compassion, Harmony, Hatred for none, Imam, Imam Malta, Imħabba, Islam, Love, Love for all, Malta, Malta TV, Maltese, Muslims, Paċi, Peace, Quran, Solidarity, Solidarjetà, TVM, TVM News | Leave a comment

Building a safer Europe through Inclusion, Not Division

Posted on July 14, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Posted in Ahmadiyya Malta, Interviews | Tagged Ahmadiyya Malta, EU, europe, F Living, F Living Show, Imam, Imam Atif, Imam Malta, inclusion, Islam, Karl Bonaci, Malta, Maltese, Muslims, not division, Peace, Quran | Leave a comment

The Maltese Language: A Vital Part of Our Identity

Posted on July 12, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Photo: iStock.com/Rarrarorro

Il-Lingwa Maltija: Parti Importanti mill-Identità Tagħna

It-Torċa, 12.07.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Nixtieq naqsam il-fehma tiegħi dwar id-diskussjoni li saret xi xhur ilu dwar il-preferenza tal-lingwa, jekk l-Ingliż għandux jingħata prijorità fuq il-Malti, jew viċiversa. Din id-diskussjoni qajmet dibattitu fost il-Maltin, speċjalment meta nqisu l-iżviluppi u l-effetti globali, ekonomiċi u teknoloġiċi.

Mingħajr dubju, qed ngħixu f’dinja li qed tiżviluppa u tinbidel malajr, fejn it-teknoloġija saret forza ewlenija li tifforma l-perspettiva tad-dinja, u l-Ingliż sar għodda komuni ta’ komunikazzjoni u lingwa dominanti fuq livell globali. Fil-kuntest lokali tagħna, l-Ingliż għandu rwol importanti ħafna fl-iżvilupp ekonomiku, fit-turiżmu u fil-konnessjoni mad-dinja. L-importanza tiegħu ma tistax tiġi injorata, u li wieħed ikun jaf l-Ingliż sew iwassal għal ħafna opportunitajiet u jista’ jkun triq għal karriera ta’ suċċess.

Il-lingwa Ingliża għad-detriment tal-lingwa Maltija?

Madankollu, l-enfasi fuq il-lingwa Ingliża m’għandhiex issir għad-detriment tal-lingwa Maltija tagħna. Irridu nifhmu li l-Malti mhuwiex biss mezz ta’ komunikazzjoni; huwa parti essenzjali mill-identità nazzjonali ta’ Malta. Huwa jirrifletti l-istorja tagħna, it-tradizzjonijiet tagħna, u l-influwenzi kulturali uniċi li sawru l-Gżejjer Maltin matul iż-żmien. Għalhekk, li nippreferu l-Ingliż fuq il-Malti jkun ifisser li nitilfu parti importanti mill-identità nazzjonali tagħna.

Xi drabi n-nies iħossuhom inferjuri meta jitkellmu bil-lingwa tagħhom iżda xorta ma jagħtux prijorità lill-Ingliż, li huwa mezz globali ta’ komunikazzjoni. Jiena nemmen li għandna nkunu kburin bil-lingwa tagħna. Fl-istess ħin, dan is-sens ta’ kburija u appartenenza ma jnaqqasx l-importanza li nitgħallmu lingwi oħra.

Għall-kuntrarju, il-multilingwiżmu huwa wieħed mill-akbar karatteristiċi ta’ saħħa ta’ Malta, u li wieħed ikun jaf diversi lingwi jsaħħaħ kemm lill-individwu kif ukoll lis-soċjetà kollha. Fil-fatt, id-diversità tal-lingwi hija għodda b’saħħitha biex intejbu l-kapaċitajiet tagħna u niftħu bibien għal ħafna opportunitajiet.

Esperjenza personali

Fuq livell personali, nista’ nikkonferma l-valur tat-tagħlim tal-Malti mill-esperjenza tiegħi stess. Meta ġejt Malta għall-ewwel darba, kont kapaċi nikkomunika tajjeb bl-Ingliż. Madankollu, kien biss wara li tgħallimt il-Malti li bdejt nifhem tassew il-kultura, it-tradizzjonijiet u n-nies. Kienet il-lingwa Maltija li fetħitli l-bibien għal fehim aktar profond u għall-bini ta’ relazzjonijiet u konnessjonijiet; barra minn hekk, għenitni nintegra aħjar fis-soċjetà lokali u għamlet din l-esperjenza aktar faċli u sinifikanti.

Kif nafu lkoll, hija verità universali li n-nies iħossuhom aktar komdi jesprimu ruħhom bil-lingwa tagħhom. Dan għaliex il-lingwa mhijiex biss mezz ta’ komunikazzjoni, iżda ġġorr magħha emozzjonijiet u sens ta’ appartenenza li diffiċli ssibhom f’lingwa oħra għajr il-lingwa nattiva, il-lingwa materna.

Niżviluppaw ħiliet fil-Malti u fl-Ingliż

Fl-opinjoni tiegħi, meta nqisu dawn il-perspettivi kollha, huwa importanti ħafna li l-ġenerazzjonijiet futuri jkomplu jiżviluppaw ħiliet b’saħħithom kemm fil-Malti kif ukoll fl-Ingliż. Din m’għandhiex tkun għażla għat-tfal tagħna bejn iż-żewġ lingwi, iżda għandhom jiġu mħeġġa jiżviluppaw it-tnejn, biex jibbenefikaw mill-vantaġġi globali tal-Ingliż filwaqt li jibqgħu marbuta sew mal-għeruq Maltin tagħhom.

Għalhekk, personalment nagħti importanza kbira lit-tagħlim u t-tisħiħ tal-lingwa Maltija, kemm għalija nnifsi kif ukoll għal uliedna. It-tfal tagħna żviluppaw għarfien tajjeb tal-Malti u ħafna drabi jippreferu jikkomunikaw bil-Malti mal-ħbieb Maltin tagħhom. Xi kultant jiena wkoll nitkellem ma’ wliedi bil-Malti, u bħala ġenituri nagħmlu l-almu tagħna biex ikomplu jtejbu l-lingwa tagħhom u jużawha b’kunfidenza bħala mezz ewlieni ta’ komunikazzjoni mal-ħbieb u sħabhom tal-iskola.

Għadni niftakar li meta ibni kien fl-iskola primarja, ħafna mill-ħbieb tiegħu kienu jippreferu jitkellmu bl-Ingliż bejniethom. F’okkażjoni partikolari, tkellimt magħhom u ħeġġiġthom jippruvaw jitkellmu bil-Malti bejniethom, speċjalment meta jkunu qed jitkellmu ma’ ibni. Huma kienu kuntenti ħafna b’dan is-suġġeriment u aċċettawh bil-qalb. Maż-żmien bdew jikkomunikaw bil-Malti, li mhux biss għenhom isaħħu l-imħabba tagħhom u s-sens ta’ appartenenza lejn il-lingwa Maltija, iżda wkoll għen ħafna lil ibni jtejjeb il-ħiliet tiegħu, l-għarfien tiegħu u l-fehim tiegħu tal-lingwa Maltija.

Il-lingwa Maltija hija unika

Barra minn hekk, għandna napprezzaw kemm il-lingwa Maltija hija unika. Il-Malti huwa lingwa Semitika, iżda jispikka bħala l-unika lingwa Semitika li tinkiteb bl-alfabett Latin u tinqara u tinkiteb mix-xellug għal-lemin. Din il-karatteristika tagħmilha tassew speċjali fuq il-mappa lingwistika tad-dinja.

Minbarra l-uniċità tagħha, il-Malti huwa wkoll lingwa bi profondità u espressività kbira. F’ħafna każijiet, kelma waħda bil-Malti tista’ tesprimi sentiment, sitwazzjoni jew kunċett li f’lingwa oħra tkun teħtieġ sentenza sħiħa.

Bħala persuna involuta fit-traduzzjoni, ħafna drabi napprezza din il-karatteristika tal-lingwa Maltija li twassal il-messaġġ u t-tifsira tagħha b’mod notevoli u eċċezzjonali. Għalhekk, m’hemm xejn li għandu jġegħelna nħossuna inferjuri; għall-kuntrarju, dan il-ġid lingwistiku għandu jkun apprezzat, ippreservat u jkun ukoll sors ta’ kburija.

Il-Malti jibqa’ r-ruħ tan-nazzjon

Bħala konklużjoni, id-diskussjoni m’għandhiex tkun dwar l-għażla ta’ lingwa fuq oħra, iżda dwar approċ bilingwali li jwessa’ l-orizzonti tagħna fl-edukazzjoni u fil-bini ta’ karriera. Filwaqt li l-Ingliż huwa importanti għall-preżenza u t-tkabbir ta’ Malta f’dinja globalizzata, il-Malti jibqa’ r-ruħ tan-nazzjon.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Article, English or Maltese, Health, Il-Malti r-ruħ tan-nazzjon, Ingliż jew Malti, Islam, It-Torċa, Lingwa Maltija, Malta, Maltese, Maltese language, Maltese the soul of nation, Muslims, Quran, travel, writing | Leave a comment

How Can We Strengthen Our Faith in God?

Posted on July 5, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: MalikNalik/Shutterstock.com

Kif nistgħu nsaħħu l-fidi tagħna f’Alla?

It-Torċa, 05.07.2026 |Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

L-affarijiet kollha fid-dinja huma maħluqa minn Alla. Aħna nemmnu li lanqas werqa ma tiċċaqlaq mingħajr il-permess ta’ Alla. Alla għamel lill-bniedem l-aqwa fost il-ħlejjaq u tah il-permess biex jibbenefika mill-mezzi u r-riżorsi tad-dinja. Iżda mhux sew li wieħed jaħseb li dawn il-mezzi huma kollox. Dan jista’ jwassal biex wieħed jinsa jew ma jogħġobx lil Alla.

Huwa bħal meta persuna tagħti lil xi ħadd dar u kull kumdità, u mbagħad dak il-bniedem idur kontra min għenu jew jitbiegħed minnu. Dan żgur ma jkunx pjaċevoli għal min għamel il-ġid.

Alla ħalaq il-bniedem bħala l-aħjar ħolqien Tiegħu u anke ħalaq mezzi u barkiet kbar għalih biex igawdihom bl-aħjar mod possibbli sabiex jgħinuh fil-vjaġġ tiegħu lejn il-qrubija ta’ Alla. Għax, dan huwa l-għan tal-ħolqien tal-bniedem li jsib lil Alla u jintilef fl-imħabba tiegħu kompletament, u jkun ta’ ġid għall-ħolqien tiegħu.

L-istess jiġri fil-ħajja spiritwali. Alla ta lill-bniedem ħafna barkiet u kumditajiet, iżda jekk il-bniedem jintilef fil-pjaċiri tad-dinja u jinsa lil Alla, dan mhux tajjeb. Għalhekk għandna nqiegħdu lil Alla l-ewwel f’kull ħaġa. M’għandniex nagħtu importanza lil xejn aktar minn Alla. Quddiem Alla, kull ġid, kull kumdità, kull barka, kull relazzjoni u kull kariga għandhom jitqiesu bħala sekondarji.

Jekk xi ħadd jirrabja lis-sultan jew lill-gvernatur ta’ pajjiż, jista’ jgħix fil-paċi? Jekk ir-rabja ta’ mexxej fid-dinja tista’ ġġib tħassib u inkwiet, kif jista’ wieħed isib il-paċi tal-qalb jekk jirrabja lil Alla, li huwa s-Sid ta’ kull sultan u ta’ kull renju?

Il-metodi tal-fidi f’Alla

Imma kif nistgħu nitgħallmu nafdaw f’Alla aktar milli fil-mezzi tad-dinja? Kif nistgħu nsaħħu l-fidi u l-fiduċja tagħna f’Alla?

L-aktar ħaġa importanti hija li nkunu regolari fit-talb u fil-qima. Il-bniedem għandu kuljum jersaq quddiem Alla, iqimu u jfittxu. It-talb huwa l-qalba tal-qima. Għalhekk, waqt il-qima għandna nitolbu ħafna lil Alla: nitolbuh għall-grazzja Tiegħu, għal aktar fidi u ċertezza, u għal relazzjoni aktar b’saħħitha miegħu.

Għandna wkoll nitolbuh biex jagħtina l-qawwa nagħmlu t-tajjeb u jgħinna nevitaw id-dnub. Barra minn hekk, għandna nippruvaw nevitaw kull żball u dnub. Meta bniedem jagħmel sforz sinċier u jaħdem b’qalb safja, Alla qatt ma jħalli dawk l-isforzi jintilfu. Huwa qatt ma jħalli l-ħidma magħmula b’sinċerità, lealtà u fedeltà tmur fix-xejn, iżda, dejjem japprezza u jbierek l-onestà, is-sinċerità u l-fedeltà tal-qaddejja Tiegħu.

Navvanzaw fiċ-ċertezza u l-għarfien spiritwali

Għandna navvanzaw fiċ-ċertezza u l-għarfien spiritwali, għax, mhux biżżejjed li wieħed jemmen biss, iżda għandna wkoll niżviluppaw konvinzjoni soda u nifhmu għaliex nemmnu f’Alla. Qatt ma għandna naqgħu fin-nassa tas-suspetti u l-konġetturi dwar Alla. M’għandniex inħallu dubji jew ħsibijiet negattivi jidħlu f’qalbna billi ngħidu li, “Għaliex ġara dan?” jew “Għaliex ġara dak?” u nibdew inqajmu mistoqsijiet bla bżonn. Ftakru li s-suspetti ma jistgħux ikunu ta’ benefiċċju. Alla jgħid fil-Koran Imqaddes: “Tassew, il-konġettura ma tiswa xejn quddiem il-verità.” (10:37)

Hija ċ-ċertezza biss li tista’ twassal lill-bniedem għas-suċċess. Mingħajr ċertezza ma jista’ jinkiseb xejn. Jekk persuna tibda tissuspetta f’kollox, forsi lanqas għal mument wieħed ma tkun tista’ tgħix fid-dinja.

Ma tkunx tista’ tixrob ilma għax tibża’ li forsi tħallatlu l-velenu fih. Ma tkunx tista’ tiekol ikel mis-suq għax taħseb li fih xi ħaġa li tista’ tagħmlilha l-ħsara jew teqridha. Kif tista’ tgħix b’dan il-mod? Il-ħajja ssir diffiċli ħafna.

Dan huwa biss eżempju sempliċi u ċar. Bl-istess mod, il-bniedem jista’ japplika dan il-prinċipju għal kwistjonijiet spiritwali.

It-tjieba fil-ħin tagħha

Biex il-fidi u ċ-ċertezza f’Alla jikbru, huwa wkoll importanti li wieħed ma jħallix għat-tard l-għemejjel tajbin, għax it-tjieba hija biss dik li ssir fil-ħin tagħha; inkella ma tagħti l-ebda benefiċċju.

Pereżempju, jekk persuna titlob lil Alla waqt li tkun qed titla’ fuq dgħajsa, u titlob l-għajnuna, il-protezzjoni u l-ġid Tiegħu, dan ikun att tajjeb. Imma jekk id-dgħajsa tkun qed tegħreq, x’jiswa li tibda tibki dak il-ħin?

Għalhekk, fil-mument tal-prova biss mhux biżżejjed li ddur lejn Alla, jekk fil-ħinijiet ta’ paċi, saħħa, kumdità u ferħ ma tkunx diġà tiftakar fih.

Alla huwa l-aqwa ħabib

Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana jispjega dan u jgħid li, Ftakru! Anke l-aktar persuna għażiża ma tistax tkun ħabiba tajba daqs Alla. Jekk Alla jkun kuntent b’xi ħadd, anke n-nies ta’ madwaru jkunu kuntenti bih. Meta Alla jkun kuntent b’persuna, Huwa jista’ jbiddel sitwazzjoni diffiċli f’waħda tajba u jagħmel dak li jidher ta’ ħsara jsir ta’ ġid. Dan juri l-qawwa u l-kobor ta’ Alla.

Fl-istess ħin, irridu niftakru li persuna li qed nitolbu għaliha trid ukoll tagħmel l-almu tagħha biex ittejjeb lilha nnifisha u timxi fit-triq it-tajba. Jekk persuna tagħmel affarijiet li ma jogħġbux lil Alla, hi stess tista’ tnaqqas l-effett tat-talb li jsir għaliha.

Mhuwiex ħażin li nużaw mezzi u għajnuniet tad-dinja jekk dawn ikunu skont it-tagħlim Tiegħu. Iżda Alla għandu dejjem jiġi l-ewwel. M’għandniex niddependu fuq mezzi li jwasslu għad-diżapprovazzjoni ta’ Alla li Jista’ Kollox.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Alla, Alla huwa l-aqwa ħabib, Faith in God, fidi tagħna f’Alla, God, Imam, Imam Atif, Imam Malta, Islam, It-Torċa, l-ispiritwalità, Malta, Maltese, Muslims, Quran, Spiritual, Spirituality, spiritwali, Ħabib | Leave a comment

Trust in God, but first tie your camel

Posted on June 28, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Leolintang/Shutterstock.com

Orbot il-ġemel tiegħek, imbagħad afda f’Alla

Jekk persuna ma tagħmel l-ebda sforz u tgħid biss li qed tafda f’Alla, il-fiduċja tagħha tkun vojta. Bl-istess mod, jekk tagħmel biss l-isforzi tagħha u tafda biss fihom, mingħajr ma tafda f’Alla, dawk l-isforzi wkoll ikunu vojta.

It-Torċa, 28.06.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

L-Iżlam jgħallem li l-mezzi u r-riżorsi kollha li jeżistu fid-dinja huma fil-verità maħluqa minn Alla. Id-dawl tax-xemx, ix-xita, il-frott tal-art, l-intelliġenza tal-bniedem, l-għarfien, is-saħħa, il-ġid u kull barka oħra huma kollha rigali mingħand Alla. Għalhekk, min jemmen għandu jemmen li Alla huwa l-veru Sors ta’ kull effett u li l-mezzi kollha jaħdmu biss bir-rieda u l-permess Tiegħu, anke werqa, meta tiċċaqlaq, Alla jkun jaf dwarha.

Il-Koran Imqaddes jgħid: “Miegħu jinsabu ċ-ċwievet tal-għajb; u ħadd ħliefu ma jaf bihom. Huwa jaf b’dak kollu li hemm fuq l-art u fil-baħar, u ma taqax werqa li ma jafx biha, lanqas żerriegħa fid-dlamijiet tal-art, lanqas xi ħaġa ħadra jew niexfa li ma tkunx taħt il-protezzjoni effettiva Tiegħu.” (6:60)

U f’vers ieħor jgħid: “Intom ma tridux, ħlief jekk irid Alla Sid il-ħolqien.” (81:30)

L-użu tal-mezzi tad-dinja

L-Iżlam ma jipprojbixxix lill-bniedem milli juża l-mezzi tad-dinja; anzi, iħeġġeġ għal dan. Il-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, kien ifittex kura meta kien marid, jagħmel negozju u jieħu passi prattiċi fil-ħajja. Dan juri li l-użu tal-mezzi huwa parti mit-tagħlim tal-Iżlam.

Madankollu, l-Iżlam jgħallem ukoll li l-fiduċja vera m’għandhiex tkun fil-mezzi nfushom, iżda f’Alla li ħalaq dawk il-mezzi. Dan huwa l-kmand ta’ Alla li l-fidili għandhom jafdaw fih. Iżda xi nies jifhmuh ħażin u ma jużawx tajjeb il-mezzi u r-riżorsi li Alla ħalaq għalihom. Fil-fatt, li wieħed ma jużax il-mezzi disponibbli mhuwiex għaqli, għax dawn ukoll huma maħluqa minn Alla u għandhom jintużaw.

Għalhekk huwa wkoll importanti li l-ewwel il-bniedem għandu jagħmel xogħlu, imbagħad għandu jafda lil Alla. Dan ġara wkoll fi żmien il-Profeta Muħammad meta xi ħadd staqsa lill-Profeta Muhammad: “Għandi norbot il-ġemel tiegħi u mbagħad nafda f’Alla, jew inħallih ħieles u nafda f’Alla?”

Il-Profeta wieġeb: “Orbot il-ġemel tiegħek, u mbagħad afda f’Alla.”

Għandna nabbandunaw id-dinja?

Meta bniedem isir tant imwaħħad mal-ġid, il-kumditajiet u r-relazzjonijiet tad-dinja li jinsa lil Alla, dan huwa sinjal ta’ nuqqas ta’ gratitudni u traskuraġni spiritwali. Il-Koran jgħid: “Il-ħajja ta’ din id-dinja ma hijiex għajr tgawdija qarrieqa.” (Il-Koran, 57:21)

Dan ma jfissirx li wieħed għandu jabbanduna d-dinja, iżda li għandu jużaha bħala mezz biex jersaq eqreb lejn Alla u jikseb suċċess fil-ħajja eterna. Il-ġid, it-tfal, il-pożizzjoni u l-unur huma kollha barkiet mingħand Alla. Iżda jekk dawn jibdew ibiegħdu lill-bniedem mill-ubbidjenza lejn Alla, allura ma għandhomx jibqgħu l-iktar ħaġa importanti.

Il-Koran jgħid: “Għid: Jekk missirijietkom, uliedkom, ħutkom, in-nisa tagħkom, nieskom, il-ġid li ksibtu, il-kummerċ li tibżgħu li jmur lura, u djar li jogħġbukom huma aktar għeżież għalikom minn Alla… allura stennew sakemm Alla jasal għad-deċiżjoni Tiegħu. Alla ma jiggwidax lin-nies diżubbidjenti.” (9:24)

Dan il-vers juri li l-imħabba lejn Alla u r-reliġjon għandha tkun qabel kull imħabba oħra.

Il-ħidma tagħna u l-fiduċja f’Alla

Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya jispjega dan is-suġġett aktar u jgħid li, il-bniedem għandu dejjem iżomm mat-tjieba u l-pjetà u jafda f’Alla. Meta jagħmel hekk, l-ebda diffikultà ma tista’ tagħmillu ħsara vera.

Madankollu, il-fiduċja f’Alla ma tfissirx li wieħed jieqaf jieħu l-passi meħtieġa jew jagħmel l-isforz tiegħu. Tfisser li wara li jagħmel dak kollu li jista’, iħalli r-riżultat f’idejn Alla. Din hija t-tifsira vera tal-fiduċja f’Alla.

Jekk persuna ma tagħmel l-ebda sforz u tgħid biss li qed tafda f’Alla, il-fiduċja tagħha tkun vojta. U jekk tagħmel biss l-isforzi tagħha u tafda biss fihom, mingħajr ma tafda f’Alla, dawk l-isforzi wkoll ikunu vojta.

Agħmel ħiltek, imbagħad ħalli r-riżultat f’idejn Alla

Għandna nifhmu li kieku l-fiduċja kienet tfisser li wieħed jabbanduna kull azzjoni, allura t-talb, is-sawm u l-għemejjel tajbin ma kinux ikunu importanti. Kien ikun biżżejjed li wieħed jistqarr il-fidi tiegħu bil-kliem biss. Iżda nafu li Alla jixtieq minna li nagħmlu ħilitna kollha, imbagħad, inpoġġu l-fiduċja tagħna f’Alla u xejn ħliefu.

Għalhekk, it-tifsira vera tal-fiduċja hija li persuna tuża bis-sħiħ il-mezzi u l-opportunitajiet li Alla pprovdielha. Imbagħad iddur lejn Alla b’umiltà u tgħid: O Alla, jien għamilt dak kollu li kien fil-kapaċità tiegħi. Jekk għad hemm xi nuqqas, Inti stess irranġah. Aħfer in-nuqqasijiet tiegħi u agħti riżultat tajjeb lil dan ix-xogħol.

Nitolbu lil Alla biex jagħtina l-ħila nibqgħu sodi fil-fiduċja vera, ibierek kull ħidma kbira u żgħira tagħna b’riżultati tajbin u, jekk nagħmlu xi żball, jgħattih bil-grazzja u l-ħniena Tiegħu. Ammen.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Agħmel ħiltek, Ahmadiyya Malta, Alla, Allah, Camel, fiduċja, God, Imam, Imam Atif, Imam Malta, in-nisa fl-Iżlam, Islam, It-Torċa, Malta, Maltese, Muslims, Musulmani, Quran, Trust | Leave a comment

The Change Starts with Us

Posted on June 21, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Zarai Moez/Shutterstock.com

IL-BIDLA TIBDA MINNA NFUSNA

It-Torċa, 21.06.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Smajna ħafna drabi l-kliem: “Il-bidla tibda minnek innifsek.” Din tidher frażi sempliċi, iżda fiha ħafna għerf u tagħlim importanti. Fil-fatt, hija verità kbira li Alla spjega fil-Koran bħala prinċipju fundamentali tal-ħajja.

Alla jgħid: “Tassew, Alla ma jbiddilx il-kundizzjoni ta’ poplu sakemm huma stess ma jippruvawx ibiddlu lilhom infushom.” (Il-Koran, 13:12)

Dan ma jfissirx li Alla ma jurix ħniena jew grazzja lejn dawk li jagħmlu l-ħażin, għax, naraw li l-affarijiet kollha li Alla ħalaq kulħadd igawdi minnhom, anke dawk li ma jemmnux f’Alla, u anke dawk li huma midinbin. Dan il-vers juri wkoll li meta poplu jgħaddi minn ħafna tbatijiet u diżgrazzji waħda wara l-oħra, li jwassluh għat-telfien u l-qerda, dan ikun sinjal ċar li dak il-poplu jkun waqa’ moralment u spiritwalment.

Kull bidla tibda bl-isforz tal-bniedem

Barra minn hekk, minn dan il-vers nifhmu li kull bidla tibda bl-isforz tal-bniedem. Meta persuna tieħu passi biex ittejjeb lilha nnifisha, Alla jagħtiha l-għajnuna, il-barka u s-suċċess Tiegħu. Meta l-isforz tal-bniedem jingħaqad mal-grazzja ta’ Alla, it-triq għas-suċċess issir aktar faċli.

Min-naħa l-oħra, jekk persuna tgħix mingħajr il-gwida u l-għajnuna ta’ Alla, tista’ tħossha mitlufa fid-dlamijiet tal-ħajja. Il-problemi jidhru akbar u t-triq tidher itwal. Għalhekk huwa importanti li l-bniedem jafda f’Alla waqt li jagħmel l-aħjar sforz tiegħu, u jqis lil Alla bħala l-veru Għajnuna u Sieħeb tiegħu fil-vjaġġ tal-ħajja.

Dan il-prinċipju tal-Koran Imqaddes japplika għal kull qasam tal-ħajja. Kemm jekk wieħed irid jagħmel aktar ġid, jevita d-dnub, jikseb suċċess fid-dinja, jew jersaq eqreb lejn Alla, il-prinċipju jibqa’ l-istess: il-bidla tibda minnek innifsek, u wara tfittex l-għajnuna ta’ Alla.

Eżempji sempliċi mill-ħajja ta’ kuljum

Nistgħu nifhmu dan ukoll permezz ta’ eżempji sempliċi mill-ħajja ta’ kuljum. Jekk persuna tagħmel żball, ma tistax tikkoreġih sakemm ma tirrikonoxxix l-iżball tagħha u tipprova ssewwih. Bl-istess mod, jekk persuna timrad, ma tistax tirkupra sakemm ma tagħrafx il-marda tagħha u tfittex il-kura meħtieġa.

Il-Koran jagħti eżempju sabiħ ħafna: “Dawk li jsejħu minflok (Alla), ma jistgħu jwieġbu xejn. Huma bħal dak li jifrex il-pali ta’ jdejh għall-ilma biex jasal f’fommu, iżda l-ilma ma jilħqux. Is-sejħa ta’ dawk bla twemmin hija biss telf u żball.” (Il-Koran, 13:15)

Dan l-eżempju jurina li x-xewqat waħedhom mhumiex biżżejjed. Huwa meħtieġ ukoll li nieħdu azzjoni. Jekk persuna toqgħod ħdejn xmara iżda ma testendix idejha biex tixrob, ma tippruvax tixrob u ma tagħmilx sforz u tieħu passi neċessariji biex tixrob, l-ilma qatt ma jasal sa ħalqha, u l-ilma abbundanti tax-xmara ma jistax jaqta’ l-għatx tagħha.

Il-vjaġġ faċli u mbierek

Għalhekk, meta persuna b’sinċerità titlob l-għajnuna ta’ Alla, tagħraf ir-responsabbiltajiet tagħha u tagħmel l-aħjar sforz tagħha, Alla jiggwidaha bil-ħniena Tiegħu u jagħtiha l-barkiet u l-grazzji Tiegħu, u jagħmel il-vjaġġ tagħha faċli u mbierek sabiex tista’ tasal sal-destinazzjoni tagħha.

L-ewwel pass tal-bidla dejjem jittieħed mill-bniedem innifsu. Iżda s-suċċess veru ta’ dan il-vjaġġ jiddependi fuq il-gwida, l-għajnuna u l-grazzja ta’ Alla. Dan huwa l-messaġġ dejjiemi tal-Koran u wieħed mill-akbar sigrieti tas-suċċess.

Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana jispjega dan is-sigriet tas-suċċess b’mod tajjeb ħafna u jgħid: Nemmen li persuna li tixtieq tiġi salvata mill-isfortuna għandha tersaq qrib Alla fil-moħbi u tbiddel lilha nnifisha tant li tibda tħoss li m’għadhiex l-istess persuna li kienet qabel (din ir-rabta ma’ Alla). Il-fidi hija l-bażi tar-reliġjon vera, u l-fidi f’Alla teħtieġ pjetà vera u devozzjoni sinċiera lejn Alla. Alla qatt ma jabbanduna lil min hu ġust u twajjeb; Hu jgħinhom mis-sema u jibgħat lill-anġli biex jassistuhom.

Meta Alla jsir ħabib ta’ persuna

Jekk persuna tagħmel paċi sħiħa ma’ Alla u tħalli dawk l-għemejjel li ma jogħġbuhx, tista’ tkun ċerta li l-affarijiet tagħha jissolvew b’mod imbierek. Jiena nafda kompletament fl-għajnuna li ġejja mis-sema (jiġifieri minn Alla). Huwa minnu li meta Alla jsir ħabib ta’ persuna, id-dinja kollha u kull oppożizzjoni tagħha ma jistgħux jagħmlulha ħsara. Min jista’ jagħmel ħsara lil min Alla jrid jipproteġi?

Għalhekk, wieħed għandu jkollu fidi f’Alla, u din il-fidi għandha tkun tant qawwija li ma jibqax jafda f’xejn ieħor, iżda f’Alla biss. Il-mezzi u r-riżorsi tad-dinja huma importanti wkoll, iżda anke dawn huma f’idejn Alla. Hu jista’ joħloq il-mezzi kollha li jkun hemm bżonn, għalhekk lanqas fihom m’għandna npoġġu l-fiduċja tagħna b’mod assolut.

Fil-qosor, kull bidla tibda minna nfusna u ħadd ma jista’ jgħinna jekk aħna ma nixtiquhiex. Iżda meta l-bniedem verament jixtieq trasformazzjoni u riformazzjoni lejn it-tjubija, u sinċerament ifittex lill-Mulej u jagħmel minn kollox, Alla l-Ħanin żgur jieħu b’idejn u jiġbed lill-qaddej veru tiegħu Lejh. Meta l-bniedem ikun fil-qrubija u l-kumpanija ta’ Alla, huwa mbierek tassew. X’għandu bżonn iżjed?

Posted in Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, art, change, Il-bidla, il-Ħajja, Islam, Malta, Maltese, Muslims, Quran, Reformation, Spiritual Reformation, Transformation, travel | Leave a comment

Ahmadiyya Malta Celebrates Eid-Al-Adha with a Message of Peace and Friendship

Posted on June 14, 2026 by Laiq Ahmed Atif

The Ahmadiyya Muslim Jamaat Malta organised an Eid-Al-Adha (the Feast of Sacrifice) gathering on Saturday, 13 June 2026. The event was held to strengthen bonds of friendship among different communities, deepen mutual understanding, and inspire all attendees to become ambassadors of peace, compassion, and service to humanity.

The gathering was well attended, and participants enjoyed an atmosphere of friendship, unity, and mutual respect. The event featured addresses by Mr Pio Dalli, Editor of Il-Leħen; Dr Mario Thomas Vassallo, Associate Professor at the Faculty of Economics, Management and Accountancy; Rev. Prof. Stefan Attard, Dean of the Faculty of Theology; and Imam Laiq Ahmed Atif, President of the Ahmadiyya Muslim Community Malta.

A highlight of the event was the message of peace and the call to build cohesive, harmonious, and brotherly communities delivered by the Caliph and Worldwide Head of the Ahmadiyya Muslim Community, His Holiness Hazrat Mirza Masroor Ahmad (may Allah be his Helper). The message was drawn from the keynote address delivered by His Holiness at the UK Peace Symposium 2026, which was attended by more than 600 guests from all walks of life, including religious leaders, politicians, and members of parliament, ministers, diplomats, and ambassadors.

The event concluded with a traditional buffet lunch, providing guests with a further opportunity to interact and strengthen ties of friendship and understanding. Read this in Turkish language through Maltahaber.com

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Ahmadiyya: The True Islam, Events | Tagged Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Brotherhood, Celebrations, Eid, Eid al-Adha, Eid-Al-Adha, Harmony, Il-Leħen, Imam, Islam, Malta, Maltese, Muslims, Peace, Quran | Leave a comment

The Challenge of Raising Children in Modern Times

Posted on June 14, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Creativa Images/Shutterstock.com

L-ISFIDA TAT-TROBBIJA TAT-TFAL FIŻ-ŻMINIJIET TAL-LUM

It-Torċa, 14.06.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Fid-dinja tal-lum, li hija mimlija bix-xewqat, il-bżonnijiet u t-talbiet bla bżonn, u d-distrazzjonijiet, il-ġenituri jiffaċċjaw ħafna sfidi biex irabbu lil uliedhom bl-aħjar mod possibbli u jikkultivaw l-aħjar morali u virtujiet fihom. Tabilħaqq, il-ġenituri kollha dejjem jixtiequ li t-tfal tagħhom huma mgħallma u mħejjija biex ikunu jistgħu jiffaċċjaw dawn l-isfidi sabiex jgħixu ħajja diċenti u kuntenta.

Madankollu, irridu niftakru li aktar ma tkun kbira l-isfida, aktar ikun hemm bżonn ta’ sforz. M’hemmx bżonn għal disprament jew li naqtgħu qalbna. Minflok, irridu niffukaw l-isforzi tagħna fid-direzzjoni t-tajba, nagħtu prijorità lill-ġid ta’ wliedna, u niffaċċjaw dawn l-isfidi b’kuraġġ sabiex inkabbru fihom l-aqwa kwalitajiet tal-bniedem.

Din l-isfida ssir aktar importanti hekk kif is-soċjetajiet tagħna qed isiru dejjem aktar multikulturali u multireliġjużi. Id-dinja saret bħal raħal wieħed, fejn nies minn sfondi, twemmin u valuri differenti qed jgħixu u jiltaqgħu flimkien aktar minn qatt qabel. Għalhekk, huwa wkoll importanti li nżommu f’moħħna din ir-realtà u ngħallmu lil uliedna l-għodod kollha sabiex ikunu jistgħu jivvjaġġaw b’mod seren u trankwill fil-vjaġġ ta’ ħajjithom.

Kif nistgħu nippreparaw aħjar lil uliedna

It-trobbija tajba tat-tfal tqajjem mistoqsijiet importanti: Kif nistgħu nippreparaw aħjar lil uliedna biex jirnexxu f’din id-dinja materjalista? Liema metodi għandna nużaw biex ngħinuhom jiffaċċjaw l-isfidi tagħha filwaqt li jibqgħu sodi fil-fidi u l-valuri tagħhom?

L-ewwel u l-aktar ħaġa importanti biex niffaċċjaw dawn l-isfidi hija t-talb sinċier lil Alla għal uliedna. Il-qlub u l-imħuħ huma taħt il-kontroll Tiegħu, u Hu biss jista’ jmexxihom fit-triq it-tajba. Għalhekk, it-talb kontinwu jagħmel ħafna differenza fit-trobbija xierqa ta’ wliedna.

Il-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, qal: “Hemm tliet talbiet li bla dubju jiġu milqugħa: it-talba ta’ min ġie trattat ħażin, it-talba tal-vjaġġatur, u t-talba ta’ missier għal uliedu.” Għalhekk, huwa importanti għalina l-ġenituri li dejjem nitolbu għal uliedna sabiex Alla jżomm idu fuqhom u dejjem iżżommhom imberkin, siguri u b’saħħithom.

Alla l-Ħanin għallimna talbiet fil-Koran Imqaddes għal ulied tajbin. Waħda minn dawn hija t-talba tal-Profeta Żakkarija: “Sidi, agħtini mingħandek nisel safi u tajjeb. Inti tassew tisma’ t-talb.” (3:39)

L-azzjonijiet huma aqwa mill-kliem

Flimkien mat-talb għal ulied virtużi, il-ġenituri għandhom jagħmlu ħilithom biex jgħixu ħajja tajba u ġusta huma wkoll, u jagħtu eżempji tajbin lil uliedhom. Hekk, kif ifakkarna l-qawl magħruf, “l-azzjonijiet huma aqwa mill-kliem”.

Għal din ir-raġuni, il-ġenituri għandhom jagħmlu ħilithom biex ikunu mudell tajjeb f’kull qasam tal-ħajja, billi jiggwidaw lil uliedhom permezz tal-imġiba tajba u l-valuri li jgħixu bihom. Għax it-tfal jitgħallmu ħafna aktar minn dak li jaraw milli minn dak li jingħadilhom.

Fuq l-esperjenza personali nista’ ngħid li l-ġenituri tiegħi kienu vera ftit jgħidulna xi ħaġa, jew fuq ftit okkażjonijiet tawna pariri bil-kelma tagħhom, iżda dejjem ippruvaw biex jgħallmuna bl-eżempji tagħhom. Bla dubju ta’ xejn tgħallimt ħafna minn għemilhom.

Il-karatteristiċi tan-nies tassew twajba

Ma ninsewx li dawn huma l-karatteristiċi tal-profeti u tan-nies tassew twajba. Biex nipproteġu lil uliedna mill-influwenzi ħżiena ta’ dan iż-żmien, huwa essenzjali li kemm ir-raġel kif ukoll il-mara jgħixu ħajja ta’ ġustizzja, verità u integrità morali.

Il-Fundatur tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana b’mod tajjeb jgħid f’dan ir-rigward li, “Kunu ġusti intom stess u kunu eżempju ta’ rispett u onestà għal uliedkom, u ħabirku u itolbu ħalli huma jkollhom il-biża’ ta’ Alla u jkunu devoti… L-inqas ħaġa li wieħed jista’ jagħmel fit-trobbija tal-ulied hija li jgħallimhom dwar ir-reliġjon u li huma jibqgħu sodi fit-twemmin tagħhom bl-istess sforz li wieħed jaħdem għalihom materjalment.”

Huwa spjega wkoll li l-ġenituri għandhom jipprovdu gwida lil uliedhom filwaqt li jafdaw lil Alla biex ikabbar it-tjubija naturali li hemm fihom. Huwa qal: “Iż-żerriegħa tat-tjubija li tinsab f’kull wieħed minnhom, skont in-natura tagħhom, tagħti l-frott meta jasal żmienha.”

Iż-żerriegħa tat-tjieba

Biex din iż-żerriegħa tat-tjieba tieħu postha fil-qlub u l-imħuħ ta’ wliedna, Sidna l-Ħanin għallimna talba oħra li tmiss il-qlub fil-Koran Imqaddes: “Sidi, qanqalni biex niżżik ħajr tal-grazzja Tiegħek li tajt lili u lill-ġenituri tiegħi, u biex nagħmel għemejjel tajbin li jogħġbuk. U agħmel li wliedi u nisli jkunu ġusti. Jiena tassew niedem quddiemek, u jiena tabilħaqq mill-ubbidjenti.” (Il-Koran, 46:16)

Tabilħaqq, it-talb, meta jkun akkumpanjat minn titjib personali, jgħaqqad l-intenzjoni mal-azzjoni. Għalhekk, huwa ferm importanti li l-ġenituri għandhom l-ewwel jirranġaw lilhom infushom sabiex it-talb u l-imġiba tagħhom isaħħu lil xulxin.

Barra minn hekk, huwa wkoll mod effettiv li nżommu komunikazzjoni miftuħa ma’ wliedna u nsaħħu r-rabta magħhom, anzi, insiru ħbieb ma’ wliedna. Din il-komunikazzjoni u l-ħbiberija se jibnu relazzjoni soda bejn il-ġenituri u t-tfal, u anke l-fiduċja bejniethom. Tassew, m’hemmx ħbieb aħjar għal tifel jew tifla minn ġenituri li jħobbu u jieħdu ħsieb lil uliedhom.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, Children, Il-Koran, Imam, Imam Malta, Islam, It-Torċa, It-trobbija tajba tat-tfal, Iż-Żgħażagħ, Iż-żerriegħa tat-tjieba, Malta, Maltese, Muslims, Musulmani, Quran, raising children, Tfal | Leave a comment

Health, Artificial Intelligence (AI) and the Importance of the Human Element

Posted on June 7, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Kentoh/Shutterstock.com

Is-Saħħa, l-Intelliġenza Artifiċjali (AI) u l-importanza tal-element uman

It-Torċa, 07.06.2026 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com

Qed ngħixu fi żmien ta’ bidliet teknoloġiċi mgħaġġla ħafna, fejn kważi kuljum joħorġu għodod u invenzjonijiet ġodda. Il-bidliet qed iseħħu tant malajr li qabel ma nifhmu jew nidraw sistema waħda, diġà tkun ħarġet oħra flokha.

Din il-bidla kontinwa ħafna drabi tħalli lin-nies konfużi u diffiċli biex ilaħħqu magħha, mingħajr ma jkunu jafu x’inhu verament importanti u x’jista’ jitħalla barra. Min ma jkunx jifhem sew it-teknoloġija malajr jiġi msejjaħ “backward”, “outdated”, jew “old-fashioned”, u dan joħloq aktar pressjoni biex wieħed jadatta mingħajr ma jaħseb sew.

Eżempju ċar ta’ dan huwa l-użu dejjem jikber tal-Intelliġenza Artifiċjali (AI) kważi f’kull qasam tal-ħajja, inkluż is-saħħa. Illum ħafna nies qed jużawha biex ifittxu pariri dwar saħħithom u l-mediċina. Hemm nies li meta jkollhom bżonn isiru jafu xi ħaġa dwar saħħithom, jew iridu xi mediċina, mill-ewwel jaħsbu dwar l-AI u jieħdu parir minnha.

Iżda l-mistoqsija hi, dan l-użu tal-AI huwa tajjeb għal saħħitna, meta aħna m’aħniex esperti fil-qasam tas-saħħa? Għax, jekk m’għandniex għarfien biżżejjed dwar il-qasam tas-saħħa, ma nistgħux nifhmu jekk it-tweġiba tal-AI hija verament tajjeb għalina.

L-Intelliġenza Artifiċjali fil-kura tas-saħħa

Reċentement, tabib fl-Istati Uniti talab gwida mingħand il-Kap Spiritwali tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana dwar din il-kwistjoni. Dan it-tabib, li jispeċjalizza fil-mard infettiv, qal li ħafna pazjenti qed jużaw l-AI biex jiksbu informazzjoni u mbagħad jibdew jiddubitaw id-dijanjożi jew il-mediċini li jagħtihom it-tabib tagħhom; xi kultant anke jistaqsu jekk antibijotiku huwiex verament meħtieġ.

Il-Qdusija Tiegħu spjega li l-Intelliġenza Artifiċjali titgħallem mill-informazzjoni li jagħtuha l-bnedmin, inklużi tobba u speċjalisti, u għalhekk ma għandhiex għerf indipendenti tagħha stess. Huwa qal ukoll li anke bejn it-tobba stess jista’ jkun hemm opinjonijiet differenti dwar kif għandha tiġi kkurata l-istess marda. Għalhekk, in-nuqqas ta’ qbil mhux xi ħaġa li teżisti biss fl-AI, iżda hija parti naturali mill-esperjenza u l-għarfien uman.

Madankollu, it-tobba għandhom jispjegaw lill-pazjenti li l-AI ma tkunx taf l-istampa kollha tal-kundizzjoni tal-pazjent. L-AI ma teżaminax lill-pazjent u mhux dejjem ikollha aċċess għat-testijiet, scans jew investigazzjonijiet mediċi kollha li fuqhom tkun ibbażata d-dijanjożi. Għalhekk, it-tabib jagħti l-parir tiegħu wara eżami mediku veru u testijiet konkreti, filwaqt li l-AI tista’ tagħti tweġibiet mingħajr ma jkollha l-fatti kollha.

L-importanza tal-kuntatt personali bejn it-tabib u l-pazjent

Huwa enfasizza wkoll l-importanza tal-kuntatt personali bejn it-tabib u l-pazjent. Meta tabib jisma’ lill-pazjent b’attenzjoni u jeżaminah b’kura, dan waħdu jista’ jagħti sens ta’ serħan il-moħħ. Ħafna mill-ansjetà tal-pazjent tonqos sempliċement għax iħossu mismugħ u mifhum. L-AI ma tistax tagħti dan it-tip ta’ faraġ jew empatija. Għalhekk, m’għandhiex titqies bħala awtorità assoluta fuq il-ġudizzju ta’ tabib attent u responsabbli.

Fil-qosor, l-AI ma għandhiex għerf tagħha stess iżda tiddependi fuq informazzjoni li tkun disponibbli online u maħluqa mill-bnedmin. Madankollu hemm differenza importanti: it-tobba jieħdu deċiżjonijiet ibbażati fuq eżami dirett tal-pazjent, l-istorja medika tiegħu u diversi testijiet, waqt li l-AI ma tistax tagħmel dawn l-affarijiet.

Għalhekk, il-konklużjonijiet tagħha jistgħu jkunu mhux kompluti jew saħansitra żbaljati. Barra minn hekk, l-element uman tal-kura u l-interazzjoni personali ma jistax jiġi sostitwit mill-AI.

Riċerka riċenti dwar l-użu tal-AI fil-kura

Riċerka riċenti kompliet turi dawn il-limitazzjonijiet. Studju ppubblikat fil-BMJ Journal sab li kważi nofs it-tweġibiet mediċi mogħtija mill-AI kienu problematiċi, minkejja li ġew ippreżentati b’kunfidenza kbira.

Ir-riċerkaturi ttestjaw ħames chatbots popolari ħafna billi staqsewhom 50 mistoqsija dwar temi bħall-kanċer, il-vaċċini, in-nutrizzjoni u l-prestazzjoni sportiva. Minn 250 tweġiba, 49.6% ġew ikkunsidrati problematiċi, 30% kemxejn problematiċi u 19.6% serjament problematiċi. Minkejja dan, ħafna mit-tweġibiet ingħataw b’ċertezza kbira, u ftit ħafna mistoqsijiet baqgħu mingħajr risposta.

Dawn ir-riżultati juru problema importanti: l-AI tista’ tidher konvinċenti anke meta tkun żbaljata. Dan huwa perikoluż speċjalment fejn tidħol is-saħħa, għax informazzjoni ħażina tista’ twassal għal konsegwenzi serji.

Barra minn hekk, mhux kulħadd għandu l-kapaċità li jivverifika jekk l-informazzjoni mogħtija mill-AI hijiex korretta. Ħafna nies jafdaw dak li jaqraw, speċjalment meta jiġi ppreżentat b’kunfidenza.

Konklużjoni

Bħala konklużjoni, għalkemm l-AI hija għodda qawwija b’potenzjal kbir, ma tistax tieħu post l-intelliġenza umana, il-ġudizzju u l-kuntatt personali, speċjalment fil-qasam tal-kura tas-saħħa. Il-konsultazzjoni personali, l-esperjenza medika u l-konnessjoni emozzjonali jibqgħu essenzjali.

L-AI għandha tintuża bħala għodda ta’ għajnuna u mhux bħala sostitut għall-parir professjonali mediku. Il-bniedem mhux biss għandu moħħ razzjonali, iżda wkoll emozzjonijiet, u kura vera teħtieġ kemm għarfien, esperjenza kif ukoll kompassjoni.

Posted in Ahmadiyya, Ahmadiyya Malta, Article | Tagged Ahmadiyya Malta, AI, art, Artificial Intelligence, Books, Doctor, Health, Human element, Intelliġenza Artifiċjali, Islam, It-Torċa, Malta, Maltese, Medicine, Quran, saħħa, Tabib, Technology, techonology | Leave a comment

Trust and Honesty

Posted on June 5, 2026 by Laiq Ahmed Atif

Image: Jo Panuwat D/Shutterstock.com

IL-FIDUĊJA U L-ONESTÀ

Il-Leħen, 31.05.2026 | IMAM Laiq Ahmed Atif – amjmalta@gmail.com | WhatApp + 356 79 655 255 | Newsbook.com.mt

Il-fiduċja u l-onestà huma fost l-akbar virtujiet tal-moralità umana, anzi huma parti mill-fidi. Persuna li temmen f’Alla u fil-Ħajja ta’ Wara ma tistax tittradixxi fiduċja. Nirrealizza li jekk inżomm lura d-dritt ta’ xi ħadd jew nonqos milli nħallas, il-Mulej tiegħi jkun qed jarani, u żgur se jagħmilni biex inwieġeb għal għemili f’Jum il-Ħaqq.

Għalhekk, il-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, enfasizza ħafna fuq dan u qal li, “M’hemm l-ebda fidi għal min ma jirrispettax il-fiduċja tiegħu, u m’hemm l-ebda reliġjon għal min ma jżommx il-wegħda tiegħu.” Jiġifieri, jekk bniedem jikser il-fiduċja jew il-wegħda tiegħu ma jistax ikun fidil veru.

Huwa kompla enfasizza u qal li, “Irritornaw il-fiduċja ta’ kull min fdalek xi ħaġa, u tittradixxu lil ħadd anke lil dik il-persuna li ttradietkom.”

Il-Kalif tal-Komunità Ahmadiyya Musulmana, il-Qdusija Tiegħu, Mirża Masroor Aħmad, jispjega dan b’mod tajjeb u jgħid li, il-fiduċja mhix biss dwar xi ħadd li jafda xi ħaġa jew flus lil xi ħadd u jroddhom lura. Dan huwa minnu, imma jekk xi persuna ma tkunx qed titħallas għad-drittijiet tagħha, kemm jekk ikun minħabba laxkezza fix-xogħol jew negozjant ma jkunx qed jiġi trattat b’mod ġust fin-negozju tiegħu minħabba li jiġi mqarraq minn ħaddieħor, ma jkunx qed jitħallas id-drittijiet tiegħu, allura dan huwa tradiment għaliex fin-negozju, fit-tranżazzjonijiet, pereżempju, jekk xi ħadd ikun fada lil xi ħadd ieħor, allura jidħol fi ftehim ta’ negozju jew tranżazzjoni miegħu billi jqisu biss bħala ta’ min jafdah. Jekk din il-fiduċja tiġi miksura, allura dan huwa tradiment.

Imbagħad naraw ukoll li xi nies ibigħu l-affarijiet u minflok li jbigħu prodotti ta’ kwalità huma jħalltuhom ma’ prodotti inferjuri. Dan huwa tradiment. Ma jfissirx li tħallas id-dmirijiet tal-fiduċja kif suppost, imma li tneħħi d-dritt ta’ xi ħadd.

Għalhekk dawn l-affarijiet kollha huma sinjali ta’ dgħufija fil-fidi. Il-wegħdiet iridu jitwettqu. Jekk ma jkunux qed iwettqu l-wegħdiet tagħhom, ikunu qed jagħmlu d-dnub li jiksru l-wegħda u, flimkien mal-ksur tal-wegħda, ikunu qed jagħmlu wkoll tradiment. Għalhekk dwar nies bħal dawn, huwa qal li huma nies infidili u mhux reliġjużi.

Fl-Iżlam, il-fiduċja mhix biss li tipproteġi l-flus jew tirritorna affarijiet depożitati għandek. Hija responsabbiltà morali u spiritwali ħafna akbar li tmexxi r-relazzjoni tal-Musulman ma’ Alla, man-nies, u mas-soċjetà kollha. Barra minn hekk, il-fidi mhix biss dwar it-talb u l-qima, iżda wkoll dwar l-onestà, il-verità, il-ġustizzja, li tagħti lil kulħadd id-dritt tiegħu, u li żżomm kelmtek fil-ħajja ta’ kuljum.

Fil-qosor, il-fiduċja tista’ tinkludi flus fdati lilek, responsabbiltajiet fuq ix-xogħol, responsabbiltajiet fiż-żwieġ, onestà fin-negozju, iż-żamma tas-sigrieti u l-wegħdiet, li tirrispetta kuntratti, tagħmel xogħol ta’ kwalità, titkellem bil-verità, u anke tuża l-awtorità b’mod ġust. Għalhekk, li tkun ta’ fiduċja mhux biss “tirritorna depożiti”, iżda tfisser ukoll li tagħti lil kull persuna d-dritt tagħha.

Għalhekk huwa ferm importanti li nnisslu fina s-sens ta’ fiduċja, onestà u standards għoljin fit-tranżazzjonijiet tagħna u qatt ma nħallu x-Xitan li jeħodna ’l bogħod mill-onestà u l-fiduċja. Iżda dejjem inżommu mal-fiduċja, il-verità u l-onestà.

Posted in Ahmadiyya Malta, Article, Il-Leħen | Tagged Ahmadiyya Malta, art, fiduċja, honesty, Il-Leħen, Islam, L-Onestà, Malta, Maltese, Muslims, Peace, photography, poetry, Quran, Trust, writing | Leave a comment

	Nemat Ali on The life of humility and …
	Nemat Ali on Interfaith Diversity Week 2024…
	Nemat Ali on Is the Holy Quran inspired by…
	prayer time on The Holy Quran – A Casket of…
	prayer time on The Holy Quran – A Casket of…

MINN FIRDA GĦAL GĦAQDA U PAĊI

Għaliex xi żgħażagħ jagħmlu ħsara lill-proprjetà u l-karozzi privati?

Il-paċi hija teżor għall-umanità

GĦALIEX GĦANDNA JKOLLNA RABTA MA’ ALLA?

Kif Nipproteġu lilna Nfusna mix-Xitan

MIN IRID, ISIB IT-TRIQ

Id-Dinja hija l-Għalqa tal-Ħajja ta’ Wara

NERSQU ’L BOGĦOD MIX-XIFER QABEL MA JKUN TARD WISQ

INĦARSU L-KLIMA TAGĦNA, INĦARSU L-FUTUR TAGĦNA

IL-MIXJA MILL-MEWT SPIRITWALI GĦALL-ĦAJJA SPIRITWALI

Il-Benefiċċji tal-Volontarjat u tas-Servizz għall-Umanità

Xi tfisser l-umiltà vera?

IL-ĠUĦ LI JWASSAL GĦALL-ĦAJJA

Il-Lingwa Maltija: Parti Importanti mill-Identità Tagħna

Kif nistgħu nsaħħu l-fidi tagħna f’Alla?

Orbot il-ġemel tiegħek, imbagħad afda f’Alla

IL-BIDLA TIBDA MINNA NFUSNA

L-ISFIDA TAT-TROBBIJA TAT-TFAL FIŻ-ŻMINIJIET TAL-LUM

Is-Saħħa, l-Intelliġenza Artifiċjali (AI) u l-importanza tal-element uman

IL-FIDUĊJA U L-ONESTÀ

Recent Posts

Recent Comments

Archives

Categories

Ahmadiyya Jamaat Malta www.ahmadiyya.mt amjmalta@gmail.com 0035679655255 0035621655255