Photo: Phovoir/Shutterstock.com
Spazji ħielsa mit-tipjip: Pass importanti lejn nazzjon aktar b’saħħtu
It-Torċa, 05.10.2025 | Imam Laiq Ahmed Atif — amjmalta@gmail.com
Is-saħħa hija għana; u bla dubju ta’ xejn jekk hemm is-saħħa, hemm id-dinja kollha; jekk m’hemmx is-saħħa, m’hemm xejn. Tassew, is-saħħa tajba hija rigal prezzjuż, grazzja kbira u barka mill-aqwa mingħand Alla. Għalhekk, għandna dejjem nieħdu ħsieb saħħitna bl-aħjar mod possibbli.
It-tipjip huwa theddida serja għas-saħħa tagħna u joħloq ħsara sinifikanti għall-benesseri tal-bniedem. Għalhekk, irridu nevitaw din id-drawwa mhux mixtieqa u naħdmu biex inżommu l-inħawi tagħna ħielsa mid-duħħan. L-inizjattiva li ġejja biex żewġ bajjiet jiġu nominati bħala ħielsa mid-duħħan mill-1 ta’ Jannar hija pass pożittiv lejn il-ħolqien ta’ spazji pubbliċi aktar nodfa u b’saħħithom.
Għaliex in-nies għadhom qed jixegħlu s-sigaretti?
Minkejja l-għarfien u l-fehim tar-riskji kbar għas-saħħa u l-ħsara tat-tipjip, u minkejja l-avvanzi fil-mediċina moderna, it-tipjip jibqa’ l-qattiel ewlieni li jista’ jiġi evitat fid-dinja. Allura għaliex in-nies għadhom qed jixegħlu s-sigaretti?
Hemm tant informazzjoni disponibbli fil-kotba, l-internet u fil-mowbajls tagħna dwar il-ħsara tat-tipjip, iżda xorta n-nies ma jitgħallmux u jieqfu jpejpu.
L-avvanz tax-xjenza medika għamel il-ħajja aktar sigura, aktar b’saħħitha, u itwal għal ħafna nies. Trattamenti u teknoloġiji ġodda qed ifejqu mard li darba kien fatali. Madankollu, ironikament, qed naraw żieda f’ċerti problemi ta’ saħħa.
Fost l-aktar kontributuri perikolużi għal saħħa ħażina hemm it-tipjip, l-abbuż tal-alkoħol, u l-użu tad-droga. Minn dawn, it-tipjip jibqa’ l-aktar mifrux — legali, aċċettat soċjalment, u disponibbli b’mod wiesa’. Iżda huwa wkoll wieħed mill-aktar fatali.
Qattiel globali
Skont l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa (WHO), it-tabakk joqtol aktar minn 7 miljun ruħ kull sena, inklużi madwar 1.6 miljun persuna li ma jpejpux li huma esposti għad-duħħan tat-tipjip.
Huwa ta’ dispjaċir kbir li madwar 80% tal-1.3 biljun persuna fid-dinja li jużaw it-tabakk jgħixu f’pajjiżi bi dħul baxx u medju. Minkejja l-faqar u n-nuqqas ta’ riżorsi, in-nies jaħlu r-riżorsi disponibbli fuq it-tipjip, u mbagħad fuq il-problemi ta’ saħħa marbuta mat-tipjip.
L-epidemija tat-tabakk hija waħda mill-akbar theddidiet għas-saħħa pubblika li qatt iffaċċjat id-dinja, responsabbli għall-mewt ta’ miljuni ta’ nies kull sena kif ukoll diżabilità u tbatija fit-tul minn mard relatat mat-tabakk.
Il-forom kollha tat-tabakk huma ta’ ħsara
L-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa tenfasizza wkoll li l-forom kollha ta’ użu tat-tabakk huma ta’ ħsara, u m’hemm l-ebda livell sikur ta’ espożizzjoni għat-tabakk. It-tipjip tas-sigaretti huwa l-aktar forma komuni ta’ użu tat-tabakk madwar id-dinja.
Minkejja dan, miljuni xorta jagħżlu li jpejpu — ħafna drabi mingħajr ma jkunu konxji ta’ kemm jaffettwa profondament mhux biss lil saħħithom stess, iżda wkoll il-ħajjiet ta’ dawk kollha ta’ madwarhom.
It-tipjip ħafna drabi jibda fl-adolexxenza. Il-kurżità, il-peer pressure jew it-twemmin li jtaffi l-istress jistgħu jwasslu għal sperimentazzjoni bikrija. Ħafna żgħażagħ jaraw l-adulti — anke l-ġenituri tagħhom stess — ipejpu regolarment, u jassumu li żgur ma jagħmilx ħsara.
It-tipjip u l-Iżlam
Għalhekk, is-soċjetajiet, il-komunitajiet u r-reliġjonijiet jiskoraġġixxu l-użu tat-tabakk u t-tipjip. Fl-Iżlam, minħabba li t-tipjip jagħmel ħsara lis-saħħa tal-bniedem, huwa skoraġġut bil-qawwa.
L-Iżlam jgħallem: “Toqtlux jew tagħmlux deni lilkom infuskom” (Il-Koran 4:30). Filwaqt li t-tipjip ma jwassalx għal mewta jew qerda immedjata, bla dubju li jikkawża ħafna ħsara wara ċertu żmien. Għaldaqstant, fid-dawl tal-prinċipji Iżlamiċi, it-tipjip huwa skoraġġut jew mhux mixtieq.
Ħsara finanzjarja u soċjali
It-tipjip mhux biss jagħmel ħsara lis-saħħa tal-bniedem, iżda jpoġġi wkoll pressjoni finanzjarja serja fuq il-familji u l-ekonomiji nazzjonali. Dawk li jpejpu jonfqu mijiet jew saħansitra eluf ta’ ewro kull sena fuq it-tabakk.
Ħafna familji bi dħul baxx jissagrifikaw il-bżonnijiet bażiċi biex jaffordjaw is-sigaretti. Għall-istudenti, it-tipjip jista’ saħansitra jfixkel l-għanijiet akkademiċi tagħhom — bil-flus li suppost imorru għall-kotba jew l-ikel jintefqu fuq is-sigaretti.
Kalkolu sempliċi huwa biżżejjed biex tifhem il-piż finanzjarju li t-tipjip ipoġġi fuq l-individwi u l-familji. Jekk xi ħadd ipejjep pakkett wieħed ta’ sigaretti kuljum, u pakkett standard ta’ 20 sigarett jiswa madwar €6, dan jammonta għal madwar €180 fix-xahar—jew madwar €2,200 fis-sena.
Dak ammont sinifikanti ta’ flus. Minflok jista’ jintuża b’modi ferm aktar produttivi u sinifikanti:
• Sħubija annwali fil-gym għall-familja ta’ erba’ persuni
• Vjaġġ jew tnejn għall-vaganzi tal-familja
• Għadd kbir ta’ kotba, ikel tajjeb għas-saħħa, jew riżorsi edukattivi
• Jew saħansitra donazzjonijiet ta’ karità li jgħinu biex jitimgħu lil dawk bil-ġuħ jew jappoġġjaw lil dawk fil-bżonn, eċċ.
Issa kkunsidra: X’inhuma l-benefiċċji reali tat-tipjip?
M’hemm xejn—ħsara u ħsara biss, mill-bidu sal-laħħar. Jagħmel ħsara lil saħħtek u jpoġġi piż finanzjarju li jista’ jiġi evitat fuqek u fuq il-familja tiegħek.
Photo: Andrei Askirka/Shutterstock.com
Photo: Aisylu Ahmadieva/Shutterstock.com
Photo: ITTIGallery/Shutterstock.com

Visitors engaged in meaningful conversations on interfaith topics and enquired about various aspects of Islamic beliefs and practices. Many expressed appreciation for the open and respectful dialogue. Gifts such as prayer beads (Tasbeeh), prayer mats (Musallah), and prayer caps were offered to those interested, while children enjoyed refreshments provided at the stall. The Mayor of Żejtun attended the event and conveyed his appreciation for the Jamaat’s contribution. Local police officials also commended the Jamaat’s active participation and recognised its continued efforts in promoting inclusion, harmony, and mutual understanding.
Photo: Africa Studio/Shutterstock.com
Photo: MyImages – Micha/Shutterstock.com
Photo: ESB Professional/Shutterstock.com
Photo: Afrandee Bulan/Shutterstock.com
Photo: Iconbunny11/Shutterstock.com
Photo: Corgarashu/Shutterstock.com
Photo: Jacob_09/Shutterstock.com
Photo: ITTIGallery/Shutterstock.com
Photo: Barabasa/Shutterstock.com
Photo: Aisylu Ahmadieva/Shutterstock.com
Photo: Kingmaya Studio/Shutterstock.com
Photo: Zurijeta/Shutterstock.com

Photo by Mohammed Abubakr on Pexels
Photo: iStock.com/Ralwel
Photo: Fizkes/Shutterstock.com
Photo: Andrei Askirka/Shutterstock.com

Photo: Stock35/Shutterstock.com
Photo: JKstock / Shutterstock.com

Photo: Caritas Malta