
Niddiskutu l-ewtanasja f’Malta! X’valur għandha t-tbatija?
Il-Leħen, 16.02.2025| IMAM Laiq Ahmed Atif —79 655 255— amjmalta@gmail.com
Kull bniedem tixraqlu d-dinjità tiegħu; u kull bniedem jitwieled ħieles u bil-libertajiet u d-drittijiet tiegħu. Illum il-ġurnata meta nisimgħu diskussjoni dwar l-ewtanasja, dejjem ikun hemm nies li jargumentaw li dan huwa dritt tal-bniedem li, jekk jixtieq, itemm ħajtu minħabba t-tbatija li jkun qed jgħaddi minnha. Bl-istess mod kif il-bniedem għandu jagħżel x’jilbes, jew x’jiekol, jew jekk jeħux mediċina jew le.
Mad-drittijiet jiġu wkoll id-doveri
Ma naqbilx ma’ dan l-argument, il-għaliex, meta l-bniedem jgħix f’soċjetà m’għandux jara d-drittijiet tiegħu, iżda wkoll jara x’inhuma d-doveri tiegħu bħala ċittadin.
Huwa minnu li l-bniedem jista’ jagħżel x’jilbes, iżda, is-soċjetà tappoġġja ċerti regoli tal-ilbies. Pereżempju, jista’ xi ħadd imur il-qorti b’sidru mikxuf? Tista’ persuna tidħol fil-Parlament bi lbies indiċenti? Tista’ persuna tmur għal intervista televiżiva bi ħwejjeġ ta’ taħt biss?
Assolutament le. Allura d-dritt tal-bniedem jiġi kompromess? Kif il-kodiċi tal-ilbies ma tikkompromettix id-dritt tal-bniedem x’jilbes, anzi, hija ttejjeb id-dinjità tiegħu, bl-istess mod, għandna nifhmu li kull dritt tal-bniedem mhux assolut. Għax, mad-drittijiet jiġu wkoll ir-responsabbiltajiet u d-doveri. Allaħares li le, inkella, is-soċjetà se ssir bħal ġungla mingħajr ebda regola u prinċipju.
Id-drittijiet mhumiex assoluti
Dawk li jridu jagħmlu suwiċidju jippreżentaw l-istess argument li għandhom kull dritt li jgħixu jew le. Għandna d-dritt ta’ moviment, iżda, nistgħu nimxu f’nofs it-triq, għax għandi dritt li niddeċiedi kif u fejn nimxi jien?
Għandna d-dritt tas-sewqan, iżda, nistgħu nsuqu bil-veloċità tal-għażla tagħna stess? Kulħadd għandu dritt għal-libertà tal-opinjoni u tal-espressjoni, imma, nistgħu ngħidu u niktbu kull ħaġa li rridu? Kulħadd għandu dritt għall-edukazzjoni, imma, jista’ xi ħadd iqum filgħodu u jiddeċiedi li jmur l-università, se jingħata permess biex jattendi?
Biex insemmi ftit, u dawn ifissru b’mod ċar li mad-dritt tiġi r-responsabbiltà u ċerti regoli, għax, id-drittijiet mhumiex assoluti.
Il-kwistjoni tat-tbatija
Safejn għandha x’taqsam il-kwistjoni tat-tbatija, nifhem dan il-punt li l-bniedem ikollu jgħaddi minn ċerta tbatija, iżda, jekk niftħu tieqa żgħira li l-bniedem jista’ jagħżel li jittermina ħajtu, fejn se nispiċċaw? Dan il-ftuħ tat-tieqa se jikkonverti fil-bieb, u mbagħad fil-bieb beraħ.
Għalhekk, minflok li nagħtu d-dritt lill-bniedem biex itemm ħajtu, huwa ħafna aħjar li s-soċjetà terfa’ r-responsabbiltà biex tgħin lil dawk in-nies li jgħaddu minn ċertu tbatija, u nkunu magħhom f’dak iż-żmien diffiċli, u nipprovdulhom serħan u faraġ.
Il-ħajja minn lenti pożittiva
Alla jgħid fil-Koran Imqaddes (2:287) li, “Alla ma jgħabbix lill-bniedem ħlief b’dak li jiflaħ.” Imbagħad Alla jgħid li dawk li jibqgħu sodi fit-tbatija, Alla se jgħinhom. “Ma jiġrix xi għawġ jekk mhux bil-permess ta’ Alla. Min jemmen f’Alla, imexxi lil qalbu fit-triq it-tajba. Alla jaf b’kollox.” (Il-Koran, 64:12)
“Intom li temmnu, stabru u kunu sodi, fittxu li tgħaddu fis-sabar, żommu sħiħ fl-imkejjen tat-taqbid mal-għadu, u ibżgħu minn Alla, biex forsi tkunu rebbiħin.” (Il-Koran, 3:201)
“Dawk li meta jiġihom xi għawġ kbir jgħidu: ‘Aħna tabilħaqq ta’ Alla, u aħna lejh nerġgħu lura.’ Dawk huma li fuqhom hemm il-barkiet u l-ħniena minn Sidhom; u dawk huma li jimxu fit-triq it-tajba.” (Il-Koran, 2:157-158)
Tassew, il-ħajja hija sabiħa wisq. Minflok li nitkellmu li l-bniedem għandu jkollu d-dritt tal-għażla jekk ma jkomplix ħajtu, huwa ferm importanti li naraw il-ħajja minn lenti pożittiva, u nippruvaw li nagħsru t-tjubija minn kull tbatija kif ġie spjegat b’mod tajjeb fil-versi tal-Koran Imqaddes.
X’valur għandha t-tbatija?
F’dawn il-versi jidher li dawk li jgħaddu minn xi sofferenza, diffikultà jew tbatija b’perseveranza, paċenzja u umiltà kbira billi jemmnu f’Alla u jħallu kollox f’idejn il-Mulej, huma jingħataw il-premjijiet minn Sidhom għax urew paċenzja fi żminijiet ta’ tbatija.
Il-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, qal li, ebda fidil ma jkun milqut minn xi ħsara u wġigħ ħlief li Alla se jneħħi dnubietu hekk kif il-weraq tas-siġra jaqgħu.
Kif huwa spjegat b’mod sabiħ mill-Qaddis Profeta Muħammad, is-sliem għalih, l-ebda fidil ma jkun milqut minn xi ħsara matul iż-żminijiet ta’ tbatija peress li huma ppremjati meta jibqgħu sodi, u Alla jaħfrilhom dnubiethom.
Dawn ir-referenzi jwieġbu l-mistoqsija dwar x’valur għandha t-tbatija, li, dnubiethom jiġu maħfura u jirċievu l-barkiet, il-ħniena u l-grazzja ta’ Alla, li huma valuri mill-isbaħ. X’jista’ jkun akbar mill-maħfra, il-ħniena, il-grazzja u l-imħabba ta’ Alla li Jista’ Kollox?










Islam champions the sanctity of human life and lays great emphasis on preserving the dignity of human life. In Islam the view is that only God can give or take life.

Il-ksib tal-hena u l-kuntentizza vera
X’inhu l-veru mezz ta’ ferħ?










Photo: Ahmed Akacha | Pexels.com







